ارزﯾﺎﺑﯽ ﻓﻨﯽ و زیست‌ محیطی ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺣﺮارﺗﯽ اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي

0

ﺟﺎﻣﺪ

آرﻣﺎن ﺷﺎﻫﻨﻈﺮي، ﻋﺒﺎس روﺣﺎﻧﯽ، ﻣﺤﻤﺪﺣﺴﯿﻦ آق ﺧﺎﻧﯽ، ﻣﺤﻤﺪﻋﻠﯽ اﺑﺮاﻫﯿﻤﯽ ﻧﯿﮏ

ﻣﺘﺪاول ﺗﺮﯾﻦ ﺷﮑﻞ اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ، ﺳﻮزاﻧﺪن زﺑﺎﻟﻪ و ﻣﻬﺎر اﻧﺮژي ﺣﺮارﺗﯽ ﺣﺎﺻﻞ از آن اﺳﺖ. اﯾﻦ ﻋﻤﻞ، در ﻋﯿﻦ ﮐﺎﻫﺶ ﺣﺠﻢ زﺑﺎﻟﻪ، اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ اﻧﺮژي را ﻫﻢ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه دارد. از ﻣﺰاﯾﺎي دﯾﮕﺮ آن، ﮔﻨﺪزداﯾﯽ ﺟﺮﯾﺎن زﺑﺎﻟﻪ، ﺑﺎ ﻧﺎﺑﻮدي ﮐﺎﻣﻞ ارﮔﺎﻧﯿﺴﻢ ﻫﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺻﻮرت دﻓﻊ زﻣﯿﻨﯽ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺮوز ﺑﯿﻤﺎري ﺷﻮد. در اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ، روش ﻫﺎي ﺣﺮارﺗﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي ﻣﻮرد ارزﯾﺎﺑﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﻧﺤﻮه ﮔﺮدآوري داده ها ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ اي و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ. از ﺗﮑﻨﯿﮏ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ(AHP) ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﻓﻨﺎوري ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﻌﯿﺎر ﻓﻨﯽ و زیست‌محیطی ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎزﻫﺎي 0/533 و 0/467 در رﺗﺒﻪ ﻫﺎي اول و دوم ﻗﺮار دارﻧﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ روش های ﭘﻼﺳﻤﺎ، ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن، زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮز و ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎزات 0/296، 0/254، 0/253 و 0/197 ﺑﻪ ﻋﻨﻮان

بهترﯾﻦ روش ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻧﺪ.

مقدﻣﻪ

از ﻧﺸﺎﻧﻪ ﻫﺎي ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب در زﻧﺪﮔﯽ ﺷﻬﺮي، ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﻘﺪار زﯾﺎدي از زﺑﺎﻟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺤﻮه ﭘﺮدازش و دﻓﻊ آن‌ها ﺑﺎﻋﺚ ﻧﮕﺮاﻧﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ. در سال‌های اﺧﯿﺮ ﺑﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﺟﻤﻌﯿﺖ و رﻓﺎه ﻓﺮدي، ﻣﻘﺪار زﺑﺎﻟﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺷﺪت رﺷﺪ ﭘﯿﺪا ﮐﺮده اﺳﺖ. ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ روش در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ، ﮐﺎﻫﺶ ﺗﻮﻟﯿﺪ زﺑﺎﻟﻪ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ ﺑﺎ ﺑﻬﺒﻮد ﺷﺮاﯾﻂ اﻗﺘﺼﺎدي و ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ اﺳﺘﺎﻧﺪاردﻫﺎي زﻧﺪﮔﯽ، ﺗﺮاز ﻣﺼﺮف اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﻓﺘﻪ، ﻣﯿﺰان ﺧﺮﯾﺪ ﮐﺎﻻﻫﺎ و اﺟﻨﺎس ﻣﺨﺘﻠﻒ رﺷﺪ ﯾﺎﻓﺘﻪ و درﻧﺘﯿﺠﻪ، زﺑﺎﻟﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽ ﺷﻮد. ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ ﻣﻮاد زاﺋﺪ راه ﺣﻞ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ در ﻋﻤﻞ، اﻏﻠﺐ ﻧﻪ ﺗﺠﻬﯿﺰات ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻧﻪ اﻣﮑﺎﻧﺎت زﯾﺮﺑﻨﺎﯾﯽ ﮐﺎﻓﯽ، ﺑﺮاي ﯾﮏ ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ ﮐﺎرا و ﻣﺆﺛﺮ وﺟﻮد دارد. ﺣﺘﯽ در ﺻﻮرت اﻧﺠﺎم ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ ﻧﯿﺰ، ﯾﮏ ﺣﺠﻢ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ اي از زﺑﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﺟﺎ ﻣﯽ ﻣﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺠﺪد را ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺷﯿﻮه اي دﯾﮕﺮ دﻓﻊ ﮔﺮدد (ﺷﻔﯿﻌﯽ، 1394). اﻣﺮوزه ﺷﯿﻮه ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ ﺑﺮاي دﻓﻊ زﺑﺎﻟﻪ ﻫﺎي ﺷﻬﺮي ﻣﻄﺮح می‌باشد. در ﺑﻌﻀﯽ از اﯾﻦ روش ها ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي اوﻟﻮﯾﺖ دارد و در ﺑﻌﻀﯽ دﯾﮕﺮ اﻣﺤﺎ زﺑﺎﻟﻪ داراي اوﻟﻮﯾﺖ می‌باشد. ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ اﻣﺮوزه از روش ﻫﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر دﻓﻊ زﺑﺎﻟﻪ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎن اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ دو ﮔﺮوه ﻋﻤﺪه ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ: ﮔﺮوه اول روش ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻫﺪف ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي مورداستفاده ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ روش ﻫﺎي اﺣﺘﺮاق ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ، ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﺎز (ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن)، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ و ﭘﻼﺳﻤﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. (ﻋﺒﺪاﻟﻤﺎﻟﮏ2015، ﻋﺒﺪاﷲ زاده و ﻫﻤﮑﺎران، 1389). ﮔﺮوه دوم روش ﻫﺎي ﺑﯿﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺑﺎ ﻫﺪف اﻣﺤﺎ زﺑﺎﻟﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺮﮐﺰ دﻓﻦ (ﻟﻨﺪﻓﯿﻞ)، ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ و ﺑﯿﻮﮔﺎز می‌باشد (ﺑﺎﻏﻮﻧﺪ و ﻫﻤﮑﺎران، 2015).

در روش اﺣﺘﺮاق ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ، ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺟﺎﻣﺪ زﯾﺴﺖ ﺗﻮده ﻧﻈﯿﺮ ﺿﺎﯾﻌﺎت ﺟﻨﮕﻠﯽ ﮐﺸﺎورزي، ﺿﺎﯾﻌﺎت ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻏﺬاﯾﯽ و زﺑﺎﻟﻪ ﻫﺎي ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ در ﺑﻮﯾﻠﺮﻫﺎي ﺧﺎﺻﯽ ﺳﻮزاﻧﺪه ﺷﺪه و از ﺣﺮارت ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﺮق، ﮔﺮﻣﺎ و ﯾﺎ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻫﺮ دو اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻣﻬﻢ ﺗﺮﯾﻦ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﺮق در اﯾﻦ ﮔﺮوه زﺑﺎﻟﻪ سوز هستند. زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي ﻓﺮاﯾﻨﺪ اﮐﺴﯿﺪاﺳﯿﻮن ﻣﻮاد ﻗﺎﺑﻞ اﺣﺘﺮاق زﺑﺎﻟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﺮﻣﺎ، ﺑﺨﺎر آب، ﻧﯿﺘﺮوژن، دي اﮐﺴﯿﺪ ﮐﺮﺑﻦ و اﮐﺴﯿﮋن ﻣﯽ ﮐﻨﺪ. ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت زﺑﺎﻟﻪ، اﯾﻦ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺧﺮوﺟﯽ ﻫﺎي دﯾﮕﺮي ﻧﯿﺰ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ (وﯾﻠﯿﺎﻣﺰ-2005،2).

ﻓﻨﺎوري ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺣﺮارﺗﯽ ﻣﻮاد آﻟﯽ از ﻃﺮﯾﻖ اﺳﺘﻔﺎده ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﺮﻣﺎ در ﻏﯿﺎب اﮐﺴﯿﮋن ﺑﻪ ﮐﺎر ﺑﺮده ﻣﯽ ﺷﻮد. درﺟﻪ ﺣﺮارت در اﯾﻦ روش ﺑﯿﻦ 300-850 درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﯿﮕﺮاد می‌باشد. ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷﺪه در اﯾﻦ روش زﻏﺎل، ﻧﻔﺖ و ﮔﺎز ﻣﺼﻨﻮﻋﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ عمدتاً ﺷﺎﻣﻞ ﮔﺎز اﮐﺴﯿﮋن، ﮐﺮﺑﻦ ﻣﻨﻮاﮐﺴﯿﺪ، ﮐﺮﺑﻦ دي اﮐﺴﯿﺪ، ﻣﺘﺎن و ﻫﯿﺪروﮐﺮﺑﻦ ﻫﺎي ﭘﯿﭽﯿﺪه می‌باشد. ﮔﺎز ﻣﺼﻨﻮﻋﯽ را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮد. اﯾﻦ ﮔﺎزﻫﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻌﻤﻮل داراي ارزش ﺣﺮارﺗﯽ10-20MJ/NM هستند (راهمن و همکاران،2017).

اﺳﺎس ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ اﺳﺖ اﻣﺎ اوﻟﻮﯾﺖ ﺑﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮔﺎز داده ﻣﯽ ﺷﻮد. ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن ﯾﮏ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آن ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺑﻪ ﺳﻮﺧﺖ و ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﺼﻨﻮﻋﯽ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﻣﯽ ﺷﻮد. اﯾﻦ ﻓﺮآﯾﻨﺪ در ﺷﺮاﯾﻂ اﺣﺘﺮاق ﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺗﻮﺳﻂ اﮐﺴﯿﺪاﺳﯿﻮن ﺟﺰﺋﯽ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﯾﮏ ﺳﺮي از واﮐﻨﺶ ﻫﺎي ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻣﺤﺼﻮﻻت اﯾﻦ روش ﺷﺎﻣﻞ ﮔﺎزﻫﺎي ﻣﻨﻮاﮐﺴﯿﺪﮐﺮﺑﻦ، دي اﮐﺴﯿﺪﮐﺮﺑﻦ، ﺑﺨﺎرآب، ﻧﯿﺘﺮوژن، ﻣﺘﺎن، ﻫﯿﺪروژن و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻘﺪاري ﺣﺮارت و ﻗﯿﺮ می‌باشد ( ﻋﺒﺪاﻟﻤﺎﻟﮏ، 2015).

ﭘﻼﺳﻤﺎ ﺣﺎﻟﺖ ﭼﻬﺎرم ﻣﺎده ﯾﺎ ﮔﺎز ﯾﻮﻧﯿﺰه ﺷﺪه ﻣﺘﺸﮑﻞ از ﻣﺨﻠﻮﻃﯽ از اﻟﮑﺘﺮون ها و ﯾﻮن ها و ذرات ﺧﻨﺜﯽ می‌باشد، اﻣﺎ در ﺣﺎﻟﺖ ﮐﻠﯽ از ﻧﻈﺮ اﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ ﺧﻨﺜﯽ اﺳﺖ. مهم‌ترین ﺟﺰ ﭘﻼﺳﻤﺎ، ﮔﺎزﺳﺎز آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﯾﮏ ﯾﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﺸﻌﻞ ﻗﻮﺳﯽ ﭘﻼﺳﻤﺎ را در ﺧﻮد ﺟﺎي دﻫﺪ. ﮔﺎزﺳﺎز ﭘﻼﺳﻤﺎ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﺎ ﮐﻤﺒﻮد اﮐﺴﯿﮋن ﺑﻮده و ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﻫﯿﭻ اﺣﺘﺮاﻗﯽ ﺻﻮرت ﻧﻤﯽ ﮔﯿﺮد و از اﯾﻦ رو ﮔﺎزﺳﺎز ﭘﻼﺳﻤﺎ یک زباله سوز یا سیستم احتراقی نیست (یوگارتس و همکاران،2002، چیانگ و همکاران 2014، لی و همکاران 2016، عبدلله زاده و همکاران 1389).

ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻮﺿﯿﺤﺎت ﺑﺎﻻ و ﻣﺰاﯾﺎ و ﮐﺎﺳﺘﯽ ﻫﺎي ﻫﺮ ﻓﻨﺎوري، اﻧﺘﺨﺎب ﯾﮑﯽ از آن‌ها ﺑﺮاي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﻬﺮي اﻣﺮي ﺗﮏ ﺑﻌﺪي ﻧﺒﻮد و ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ اﺳﺖ. ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎﻋﺘﯽ ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪ. اﯾﻦ روش ﯾﮑﯽ از ﺟﺎﻣﻊ ﺗﺮﯾﻦ ﺳﯿﺴﺘﻤﻬﺎي ﻃﺮاﺣﯽ ﺷﺪه ﺑﺮاي ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﺑﺎ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﭼﻨﺪ ﮔﺎﻧﻪ اﺳﺖ؛ زﯾﺮا اﯾﻦ ﺗﮑﻨﯿﮏ اﻣﮑﺎن ﻓﺮﻣﻮﻟﻪ ﮐﺮدن ﻣﺴﺄﻟﻪ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﻣﮑﺎن در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮐﻤﯽ و ﮐﯿﻔﯽ را در ﻣﺴﺄﻟﻪ دارد (داوودي ﻧﮋاد و ﻫﻤﮑﺎران، 1394). اﯾﻦ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ را در ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي دﺧﺎﻟﺖ داده و اﻣﮑﺎن ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ روي ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ و زﯾﺮﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ را دارد. ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ، ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ زوﺟﯽ ﺑﻨﺎ ﻧﻬﺎده ﺷﺪه ﮐﻪ ﻗﻀﺎوت و ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت را ﺗﺴﻬﯿﻞ ﻧﻤﻮده و ﻣﯿﺰان ﺳﺎزﮔﺎري و ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﺗﺼﻤﯿﻢ را ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ از ﻣﺰاﯾﺎي ﻣﻤﺘﺎز اﯾﻦ ﺗﮑﻨﯿﮏ در ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﭼﻨﺪ ﻣﻌﯿﺎره اﺳﺖ (ﺑﺎﻣﺪاد-7 و ﻫﻤﮑﺎران، 2007).

 اﯾﻦ روش ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ دوﮐﺎر را اﻧﺠﺎم دﻫﺪ: 1- ﭘﯿﺪا ﮐﺮدن وزن ﺷﺎﺧﺺ ها 2- رﺗﺒﻪ ﺑﻨﺪي ﮔﺰﯾﻨﻪ ها. اﯾﻦ روش، ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻧﭽﻪ در ﻣﻐﺰ اﻧﺴﺎن اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد ﺑﻪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﯽ ﭘﺮدازد (ﻣﻮﻣﻨﯽ و ﻫﻤﮑﺎران، 1391).

راﻫﻤﻦ و ﻫﻤﮑﺎران (2017) ﺑﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﺗﺒﺪﯾﻞ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ ﺑﻪ اﻧﺮژي در ﺷﻬﺮ داﮐﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ. در داﮐﺎ دﻓﻊ ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﭼﺎﻟﺶ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﯽ اﺳﺖ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺜﺎل اﮔﺮ روي زﻣﯿﻦ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﮔﺮدد ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ آلودگی زﻣﯿﻦ و در ﺟﺎﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ زﻣﯿﻦ ﮐﻢ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ آلودگی آب ﺷﺪه و اﮔﺮ ﺳﻮزاﻧﺪه ﺷﻮد ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ آلودگی ﻫﻮا ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ، ﮐﻤﺒﻮد زﻣﯿﻦ و اﻓﺰاﯾﺶ ﻗﯿﻤﺖ آن ﺑﻪ وﯾﮋه در داﮐﺎ، ﭘﺎﯾﺘﺨﺖ ﺑﻨﮕﻼدش، ﻣﺸﮑﻼت ﺟﺪﯾﺪي ﺑﺮاي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺤﻞ ﻫﺎي ﻟﻨﺪﻓﯿﻞ ﺑﻪ وﺟﻮد آورده اﺳﺖ. ﺑﺎ درك مسائل ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دﻓﻊ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ در زﻣﺎن ﺣﺎل و آﯾﻨﺪه، از ﻣﺪل ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ (AHP) ﺑﺮاي اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ روش ﺑﺮاي ﺗﺒﺪﯾﻞ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ ﺧﺎﻧﮕﯽ ﺑﻪ اﻧﺮژي در ﻣﻨﻄﻘﻪ اردوﮔﺎﻫﯽ ﻣﯿﺮﭘﻮر داﮐﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ. ﺳﻪ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻀﻢ ﺑﯽ ﻫﻮازي، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ و ﮔﺎزي ﺳﺎزي ﭘﻼﺳﻤﺎ (8PG) و ﻧﻪ ﻣﻌﯿﺎر از ﺳﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﻓﻨﯽ، زیست‌محیطی و اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪﻧﺪ. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﮔﺎزي ﺳﺎزي ﭘﻼﺳﻤﺎ (PG) ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﺗﺒﺪﯾﻞ زﺑﺎﻟﻪ ﺑﻪ اﻧﺮژي در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﺳﺖ. ﻋﺒﺪاﻟﻤﺎﻟﮏ (2015) ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اي در ﻣﻮرد روش ﻫﺎي زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي، اﺣﺘﺮاق، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ و ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن از ﺑﯿﻮﻣﺲ ﭘﺮداﺧﺖ. ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺣﺮارت و اﻟﮑﺘﺮﯾﺴﯿﺘﻪ ﺑﺎ ﺣﻔﻆ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ، ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ ﺗﻤﺎم روش ﻫﺎي زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ، اﺣﺘﺮاق و ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن از ﺑﯿﻮﻣﺲ ﻣﻮرد آزمون ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ. ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻓﺮاﯾﻨﺪﻫﺎي زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ و اﺣﺘﺮاق ﻋﻤﻠﯽ ﺗﺮ و اﻗﺘﺼﺎدي ﺗﺮ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﯿﺪروژن و ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ از اﻫﺪاف اﺻﻠﯽ آن اﺳﺖ. ﺑﺎﺳﺮي و ﻫﻤﮑﺎران (2015) ﺑﺮاﺳﺎس 4 ﻣﻌﯿﺎر ﻓﻨﯽ، اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ، اﻗﺘﺼﺎدي و زیست‌محیطی و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ (9AHP) و ﺑﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ روش ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ در داﻧﺸﮕﺎه ﮐﺒﺎﻧﮕﺴﺎﻧﮓ ﻣﺎﻟﺰي ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ. در اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ از دو روش ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ روش ﭘﺸﺘﻪ اي و روش راﮐﺘﻮري اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮدﻧﺪ. ﺿﺎﯾﻌﺎت آﻟﯽ روزاﻧﻪ از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﮐﺎﻓﻪ ﺗﺮﯾﺎ و ﻓﻀﺎي ﺳﺒﺰ در داﺧﻞ ﻣﺤﻮﻃﻪ داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﯽ ﺷﺪ. ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﻓﻨﯽ ﺑﺎ وزن (0/5000) و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل آن ﻋﺎﻣﻞ زیست‌محیطی (0/2517)، ﻋﺎﻣﻞ اﻗﺘﺼﺎدي (0/1941) و ﻋﺎﻣﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ (0/0542) ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ در اوﻟﻮﯾﺖ ﻫﺎي اول ﺗﺎ ﭼﻬﺎرم ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﭼﻬﺎر ﻣﻌﯿﺎر ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺷﺪه روش وﯾﻨﺪرو ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ روش ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺑﺎ وزن (0/6236) ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ. اﺑﻮﺳﻤﺎ و ﻫﻤﮑﺎران (2011).

ﻣﺪل ﺳﺎﺧﺘﺎر ﮐﻠﯽ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ10 را ﺑﺮاي اﻧﺘﺨﺎب ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﺗﺼﻔﯿﻪ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ ﺟﺎﻣﺪ اراﺋﻪ ﮐﺮدﻧﺪ. اولویت‌بندی در اﯾﻦ ﻣﺪل ﺑﺮ اﺳﺎس ﺣﻤﺎﯾﺖ ﻫﺎي ﺳﯿﺎﺳﯽ، ﻓﻨﯽ، اﺛﺮات زیست‌محیطی ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﺑﺎزار و ﻣﻌﯿﺎر ﻫﺰﯾﻨﻪ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ، ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ، ﺳﻮزاﻧﺪن و ﯾﺎ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از آن‌ها ﺑﻮد. اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي در ﺷﻬﺮ ﺳﭙﺎﻧﮓ11 ﻣﺎﻟﺰي اﻧﺠﺎم ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺎس ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از روش ﺑﺎزﯾﺎﻓﺖ و ﮐﻤﭙﻮﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ و ﻣﻨﺎﺳﺐ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪ. ( داوودي ﻧﮋاد و ﻫﻤﮑﺎران 1394).

از روش ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﺑﺮاي اولویت‌بندی ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺼﻔﯿﻪ ﻓﺎﺿﻼب اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮدﻧﺪ. در اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ، ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﻓﻨﯽ، اﻗﺘﺼﺎدي، ﻣﺪﯾﺮﯾﺘﯽ و زیست‌محیطی ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻫﯽ از ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺑﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ وﯾﮋه ﺑﺮ زﯾﺮ ﺳﺎﺧﺖ ﻫﺎي ﮐﺸﻮر ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻮد. در ﻧﻬﺎﯾﺖ، روش ﺗﺼﻔﯿﻪ ﺑﯽ ﻫﻮازي ﺑﺎ وزن 0/540 ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪ و روش ﺗﺼﻔﯿﻪ رﯾﺰ ﺟﻠﺒﮑﯽ ﺑﺎ وزن 0/330 و ﭘﯿﻞ ﺳﻮﺧﺖ ﻣﯿﮑﺮوﺑﯽ ﺑﺎ وزن 0/130 در اوﻟﻮﯾﺖ ﻫﺎي ﺑﻌﺪي ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ اولویت‌بندی ﺷﺎﺧﺺ ها و ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﺗﺄﺛﯿﺮﮔﺬار و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اراﺋﻪ ﯾﮏ ﻣﺪل ﮐﺎرآﻣﺪ ﺟﻬﺖ اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ ﻓﻨﺎوري اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از ﻣﻮاد زاﺋﺪ از ﺑﯿﻦ روش ﻫﺎي زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ، ﮔﺎزي ﺳﺎزي (ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن) و ﭘﻼﺳﻤﺎ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﻓﻨﯽ و زیست‌محیطی می‌باشد؛ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎي ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺮ اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژي اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ را از ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﺘﺒﺮ اﺳﺘﺨﺮاج ﮐﺮده و ﺳﭙﺲ ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ ﻣﺪل ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﺗﺪوﯾﻦ و ﺑﻌﺪ از ﺗﮑﻤﯿﻞ ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ ﻣﯿﺰان اﻫﻤﯿﺖ ﻧﺴﺒﯽ ﻣﻌﯿﺎر ها و زﯾﺮﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺷﺪه را ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮده و ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﺒﻨﺎ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻫﺎي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را رتبه بندی می‌کنیم.

روش ﺗﺤﻘﯿﻖ

1-ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ

ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﯾﮑﯽ از روﯾﮑﺮدﻫﺎي ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﭼﻨﺪ ﺷﺎﺧﺼﻪ اﺳﺖ و اوﻟﯿﻦ ﺑﺎر در ﺳﺎل 1977 ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻮﻣﺎس ال ﺳﺎﻋﺘﯽ اراﺋﻪ ﮔﺮدﯾﺪ. اﯾﻦ ﺷﯿﻮه از ﺳﺎزﮔﺎري ﻣﻨﻄﻘﯽ زﯾﺎدي ﺑﺎ ذﻫﻦ و ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺑﺸﺮ ﺑﺮﺧﻮردار می‌باشد. اﯾﻦ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اي از ﻗﻀﺎوت ها و ارزش ﮔﺬاري ﻫﺎي ﺷﺨﺼﯽ را در ﭼﺎرﭼﻮﺑﯽ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺒﻨﺎي ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﭘﺎﯾﻪ ﮔﺬاري ﻣﯽ ﮐﻨﺪ (رﺿﻮي و ﻫﻤﮑﺎران، 1393).

2-اﺻﻮل ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ

 ﺳﺎﻋﺘﯽ ﭼﻬﺎر اﺻﻞ زﯾﺮ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻮل ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﺑﯿﺎن ﻧﻤﻮده و ﮐﻠﯿﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت، ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﻣﻘﺮرات را ﺑﺮ اﯾﻦ اصول ﺑﻨﺎ ﻧﻬﺎده اﺳﺖ. اﯾﻦ اﺻﻮل ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮارد زﯾﺮ می‌باشد (ﻗﺪﺳﯽ ﭘﻮر، 1387):

اﺻﻞ 1- ﺷﺮط ﻣﻌﮑﻮﺳﯽ: اﮔﺮ ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻋﻨﺼﺮ A ﺑﺮ ﻋﻨﺼﺮ B ﺑﺮاﺑﺮ n ﺑﺎﺷﺪ، ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻋﻨﺼﺮ B ﺑﺮ ﻋﻨﺼﺮ A ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎ 1/N خواهد بود.

اﺻﻞ 2- اﺻﻞ ﻫﻤﮕﻨﯽ: ﻋﻨﺼﺮ A ﺑﺎ ﻋﻨﺼﺮ B ﺑﺎﯾﺪ ﻫﻤﮕﻦ و ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺑﻪ ﺑﯿﺎن دﯾﮕﺮ ﺑﺮﺗﺮي ﻋﻨﺼﺮ A ﺑﺮ ﻋﻨﺼﺮ B ﻧﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﯾﺎ ﺻﻔﺮ ﺑﺎﺷﺪ.

اﺻﻞ 3- واﺑﺴﺘﮕﯽ: ﻫﺮ ﻋﻨﺼﺮ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﺼﺮ ﺳﻄﺢ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺧﻮد ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﻄﯽ اﯾﻦ واﺑﺴﺘﮕﯽ ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﯾﻦ ﺳﻄﺢ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ اداﻣﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ.

اﺻﻞ 4- اﻧﺘﻈﺎرات: ﻫﺮﮔﺎه ﺗﻐﯿﯿﺮي در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ رخ دﻫﺪ ﭘﺮوﺳﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺠﺪداً اﻧﺠﺎم ﮔﯿﺮد.

ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ، ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ازلحاظ ﻓﻀﺎي ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﭘﯿﻮﺳﺘﻪ و ﮔﺴﺴﺘﻪ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي در ﻓﻀﺎي ﮔﺴﺴﺘﻪ ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﺗﮏ ﻣﻌﯿﺎره و ﭼﻨﺪ ﻣﻌﯿﺎره ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺧﻮد ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﻪ دﺳﺘﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﮐﯿﻔﯽ، ﮐﻤﯽ و ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ (ﮐﯿﻔﯽ و ﮐﻤﯽ) ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ (داوودي ﻧﮋاد و ﻫﻤﮑﺎران، 1394). در اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﻓﻨﯽ و زﯾﺴﺖﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﺮاي اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ روش ﺣﺮارﺗﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي زﺑﺎﻟﻪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪ.

ﺷﮑﻞ-1: درﺧﺖ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ، زﯾﺮﻣﻌﯿﺎرﻫﺎو ﮔﺰﯾﻨﻪ ها

 ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت ﺑﯿﻦ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺼﻤﯿﻢ، ﺑﺮ اﺳﺎس ﻫﺮ ﻣﻌﯿﺎر و ﻗﻀﺎوت در ﻣﻮرد اﻫﻤﯿﺖ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت زوﺟﯽ، ﺑﺻﻮرت ﻋﺪدي اﻧﺠﺎم ﻣﯽﭘﺬﯾﺮد. اﯾﻦ ﮐﺎر ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت دو ﺑﻪ دو ﺑﯿﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺗﺼﻤﯿﻢ و از ﻃﺮﯾﻖ ﺗﺨﺼﯿﺺ اﻣﺘﯿﺎزات ﻋﺪدي ﮐﻪ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﻣﯿﺰان ارﺟﺤﯿﺖ ﺑﯿﻦ دو ﻋﻨﺼﺮ ﺗﺼﻤﯿﻢ اﺳﺖ، ﺻﻮرت ﻣﯽ ﮔﯿﺮد. در ﻧﺘﯿﺠﻪ اﻋﺪاد ﺑﺪﺳﺖ آمده از ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت زوﺟﯽ ﺗﻔﺎوتﻫﺎي ﺑﯿﻦ ﻫﺮ ﻣﻌﯿﺎر را ﻧﺸﺎن داده و ﻣﺸﮑﻞ ﻋﺪم ﺗﻮاﻧﺎﯾﯽ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﮐﻤﯽ و ﮐﯿﻔﯽ را ﺣﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ. ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ زوﺟﯽ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻘﯿﺎﺳﯽ ﮐﻪ از ارﺟﺤﯿﺖ ﯾﮑﺴﺎن ﺗﺎ ارﺟﺤﯿﺖ ﯾﮑﯽ از ﮔﺰﯾﻨﻪ ها ﺑﺮ دﯾﮕﺮي در ﺣﺪاﮐﺜﺮ ﻣﻘﺪار ﻣﻤﮑﻦ ﻃﺮاﺣﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ، اﻧﺠﺎم ﻣﯽﮔﯿﺮد. ﻣﻘﯿﺎس ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ زوﺟﯽ در ﺟﺪول 1 ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ.

ﺟﺪول 1: ﻣﻘﯿﺎس ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ زوﺟﯽ (راﻫﻤﻦ و ﻫﻤﮑﺎران، 2017)

1 ارجحیت یکسان هر دو گزینه اثر یکسانی بر هدف دارند
3 کمی ارجحیت ارجحیت یکی از گزینه ها بر دیگری (گزینه مورد مقایسه)اندک است.
5 ارجحیت قوی ارجحیت یکی از گزینه ها بر دیگری (گزینه مورد مقایسه) قوی است.
7 ارجحیت بسیار قوی ارجحیت یکی از گزینه ها بر دیگری (گزینه مورد مقایسه) بسیار قوی است.
9 بی اندازه مرجع ارجحیت یکی از گزینه ها بر دیگری در حداکثر مقدار ممکن قرار دارد.
2،4،6،8 امتیازات میانی نشان دهنده حالتهای میانی هر یک از حالتهای مقایسه ای فوق است.

 نحوه ﮔﺮدآوري داده هااز ﻃﺮﯾﻖ ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ روش ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ اي و ﭘﺮﺳﺶ از ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﻮﺟﻮد در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﺻﻮرت ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ. ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻌﺪ اﻧﺠﺎم ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﻻزم ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ اوﻟﻮﯾﺖ ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﻫﺎي ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت زوﺟﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. ﻫﺮ ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ ﯾﮏ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت زوﺟﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮات ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺮاي ﻫﺮ ﯾﮏ از ﮔﺰﯾﻨﻪ ها ﻧﯿﺎز ﺑﻪ میانگین‌گیری از ﺗﻤﺎم ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪﻫﺎ و ﺗﺒﺪﯾﻞ آن‌ها ﺑﻪ ﯾﮏ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت زوﺟﯽ واﺣﺪ، ﺟﻬﺖ اﻧﺠﺎم ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت وزﻧﯽ اﺳﺖ. در روش AHP ﭼﻮن دادهﻫﺎ ﯾﮏ ﺳﺮي اﻋﺪاد ﻧﺴﺒﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ از میانگین‌گیری ﻫﻨﺪﺳﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﺷﻮد. ﺳﺎﻋﺘﯽ (1980،12). ﺟﻬﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ وزنﻫﺎي ﻧﺴﺒﯽ از روش آﻧﺘﺮوﭘﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪ. آﻧﺘﺮوﭘﯽ در ﺗﺌﻮري اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻌﯿﺎري اﺳﺖ ﺑﺮاي ﻣﻘﺪار ﻋﺪم اﻃﻤﯿﻨﺎن بیان‌شده ﺗﻮﺳﻂ ﯾﮏ ﺗﻮزﯾﻊ اﺣﺘﻤﺎل ﮔﺴﺴﺘﻪ (Pi). ﯾﮏ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي در ﻣﺪل AHP ﺣﺎوي اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﺘﺮوﭘﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻌﯿﺎري ﺑﺮاي ارزﯾﺎﺑﯽ آن ﺑﻪ ﮐﺎر رود (ﻣﻮﻣﻨﯽ، 1391). ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺑﺎ ﻧﺮماﻓﺰار-Expert Choice11 اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ. اﻃﻼﻋﺎت ﯾﮏ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﺪول 2 ﻧﻤﺎﯾﺶ داده ﻣﯽﺷﻮد.

ﺟﺪول 2: ﻧﺤﻮه ﻧﻤﺎﯾﺶ اﻃﻼﻋﺎت ﯾﮏ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﺗﺼﻤﯿﻢﮔﯿﺮي (رﺿﻮي و ﻫﻤﮑﺎران، 1393)

 ﺟﻬﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ وزنﻫﺎ اﺑﺘﺪا محتوی اﻃﻼﻋﺎت ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﺑﻪ ﺻﻮرت (Pij) ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽﺷﻮد (ﻣﻮﻣﻨﯽ، 1391).

ﺳﭙﺲ Ej از ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ Pij ها ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﻣﺸﺨﺼﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﯾﺮ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽﺷﻮد. به‌طوری ﮐﻪ

 است.

ﺑﻌﺪ از Ej ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻋﺪم اﻃﻤﯿﻨﺎن ﯾﺎ درﺟﻪ اﻧﺤﺮاف اﺳﺖ، درﺟﻪ اﻧﺤﺮاف ﻫﺮ ﯾﮏ از ﺷﺎﺧﺺﻫﺎ از راﺑﻄﻪ زیر ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽﮔﺮدد.

ﺳﺮاﻧﺠﺎم Wj ﺑﺮاي ﻫﺮ ﯾﮏ از ﺷﺎﺧﺺﻫﺎ از راﺑﻄﻪ زیر ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽآﯾﺪ.

ﭘﺲ از ﺑﻪدﺳﺖ آمدن وزنﻫﺎي ﻧﺴﺒﯽ ﻫﺮ ﯾﮏ از ﺷﺎﺧﺼﻪﻫﺎ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ادﻏﺎم وزنﻫﺎي ﻧﺴﺒﯽ و ﺑﻪدﺳﺖ آوردن وزن ﻧﻬﺎﯾﯽ ﮔﺰﯾﻨﻪﻫﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، رﺗﺒﻪﺑﻨﺪي ﻫﺮﯾﮏ از ﮔﺰﯾﻨﻪﻫﺎ از ﺗﻠﻔﯿﻖ رﺗﺒﻪﻫﺎي آنﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽ آید. ﺑﺪﯾﻦ ﺻﻮرت ﮐﻪ ﺑﺎ ﺿﺮب وزن ﻧﺴﺒﯽ ﮔﺰﯾﻨﻪﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﺮﯾﮏ از ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ در وزن ﻧﻬﺎﯾﯽ ﻣﻌﯿﺎر و ﺟﻤﻊ ﺑﺴﺘﻦ ﺑﺮ روي ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ، وزن ﻧﻬﺎﯾﯽ ﮔﺰﯾﻨﻪﻫﺎ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﯽ آید.

ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﮐﻤﯽ

ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﮐﻤﯽ

ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺑﯿﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ و ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ، داراي ﻣﺰاﯾﺎ و ﮐﺎﺳﺘﯽﻫﺎﯾﯽ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺑﺎزده ﺗﺒﺪﯾﻞ اﻧﺮژي ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ اﻧﺮژي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺷﺪه ﺑﻪ ازاي واﺣﺪ وزن زﺑﺎﻟﻪ ورودي، ﻣﯿﺰان ﮐﺎﻫﺶ در ﻣﻘﺪار زﺑﺎﻟﻪ دﻓﻦ ﺷﺪه و ﻣﯿﺰان اﻧﺘﺸﺎر آلاینده هاﺳﻪ ﺟﻨﺒﻪ اﺻﻠﯽ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻓﻨﯽ روش ﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ. اﻣﺎ ﺑﻪ ﮐﺎرﮔﯿﺮي ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ ﺻﺮﻓﺎً ﺟﻬﺖ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﺮق ﻧﺒﻮده ﺑﻠﮑﻪ ﻫﺪف اﺻﻠﯽ آن، ﮐﺎﻫﺶ ﺣﺠﻢ زﺑﺎﻟﻪ و ﺗﺒﺪﯾﻞ زﺑﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮادي ﺑﯽ ﺿﺮر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. اﻧﺮژي ﺗﻮﻟﯿﺪﺷﺪه از اﯾﻦ ﻓﻨﺎوري ها ﺻﺮﻓﺎً ﯾﮏ ﻣﺤﺼﻮل ﺟﺎﻧﺒﯽ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﯽآﯾﺪ. ﻣﯿﺰان ﺑﺎزدﻫﯽ ﻓﻨّﺎوري ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي و درﺻﺪ ﮐﺎﻫﺶ زﺑﺎﻟﻪ در ﺟﺪاول3 و 4 ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ.

ﺟﺪول 3: ﺑﺎزدﻫﯽ ﻓﻨﺎوريﻫﺎي ﺗﺒﺪﯾﻞ اﻧﺮژي ﺑﺮﺣﺴﺐ KWh ﺑﻪ ازاي ﻫﺮ ﺗﻦ زﺑﺎﻟه

احتراق 470-930
پیرولیز 450-530
گازیفپکاسیون 400-650
پلاسما 400-1250

جدول 4: درصد کاهش وزنی زباله

احتراق %75
پیرولیز 95-72%
گازیفپکاسیون 100-94%
پلاسما 100-95%

 

ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮔﯿﺮي

در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮز، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ، ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن و ﭘﻼﺳﻤﺎ و ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺳﻮﺧﺖ از زﺑﺎﻟﻪ (RDF)، روش ﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮاي ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ در ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﻪ می‌باشد. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ارزﯾﺎﺑﯽ ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺣﺮارﺗﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي ﺑﺮ اﺳﺎس دو ﻣﻌﯿﺎر ﻓﻨﯽ و زیست‌محیطی می‌باشد. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻪ ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺑﻪ ﺟﺰ ﻓﻨﺎوري زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮز، داراي ﺳﺎﺑﻘﻪ ﮐﺎرﺑﺮد در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ، ﺗﻌﺪاد ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻫﺮ ﭼﻬﺎر ﻓﻨﺎوري ﻣﻨﺘﺨﺐ در اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ اﺣﺎﻃﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻧﺪك اﺳﺖ. در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻣﺘﯿﺎزدﻫﯽ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ و اﻧﺘﺨﺎب ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ از ﻣﺼﺎﺣﺒﻪ ﻫﺎي ﺣﻀﻮري و ﻏﯿﺮ ﺣﻀﻮري ﺑﺎ 16 ﺗﻦ از ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺷﺎﻏﻞ در ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ، ﺳﺎزﻣﺎن اﻧﺮژي ﻫﺎي ﻮ اﯾﺮان (ﺳﺎﻧﺎ)، ﭘﮋوﻫﺸﮑﺪه اﻧﺮژي و ﺣﺘﯽ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺧﺎرﺟﯽ اﻧﺠﺎم ﺷﺪ.

 گزینه‌های ﻣﻨﺘﺨﺐ در اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺷﺎﻣﻞ ﻓﻨﺎوريﻫﺎي زﺑﺎﻟﻪﺳﻮزي، ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن، ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ و ﭘﻼﺳﻤﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺮاي ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي اﺻﻠﯽ، ﻣﻌﯿﺎر ﻓﻨﯽ ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎز533/0 و ﻣﻌﯿﺎر زیست‌محیطی ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎز 476/0ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ در اوﻟﻮﯾﺖ اول و دوم ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺑﺮاي ﮔﺰﯾﻨﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺮاي ﭘﻼﺳﻤﺎ، ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن، زﺑﺎﻟﻪﺳﻮز و ﭘﯿﺮوﻟﯿﺰ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎزات 0/253 ،0/254 ،0/296 197،/0 ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ روش ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﻣﻮاد زاﺋﺪ ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪﻧﺪ.

ﺟﺪول 5: اﻣﺘﯿﺎز ﻧﻬﺎﯾﯽ و ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻫﺎي ﻣﻨﺘﺨﺐ

گزینه ها امتیاز نهایی
زباله سوز 0.253
پلاسما 0.296
گازیقیکاسیون 0.254
پیرولیز 0.197
نرخ ناسازگاری 0.03

 

ﺟﺪول-6: اﻣﺘﯿﺎز ﻧﻬﺎﯾﯽ و ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ و زﯾﺮﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ

زیر معیار امتیاز نهایی نرخ ناسازگاری
فنی 0.533- 0.03-
زیست محیطی 0.467- 0.05-
سطح تکنولوزی 0.193 0.004-
سهولت دسترسی به تجهیزات 0.286- 0.04-
سهولت استفاده از فناوری 0.202- 0.02-
ایمنی در محیط کار 0.320- 0.03-
انتشار گاز آلاینده 0.685- 0.01-
خاکستر 0.195- 0.004-
وسعت زمین – مورد استفاده 0.120- 0.001-

 ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺟﺪول (6) ﮔﺰﯾﻨﻪ اﯾﻤﻨﯽ در ﻣﺤﯿﻂ ﮐﺎر ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎز 0/320 و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮔﺰﯾﻨه اﻧﺘﺸﺎر ﮔﺎزﻫﺎي آلاینده ﺑﺎ اﻣﺘﯿﺎز 0/685 به‌عنوان مهم‌ترین زﯾﺮ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي ﻓﻨﯽ و زیست‌محیطی ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪﻧﺪ.

به ازاي ﻫﺮ ﻣﺎﺗﺮﯾﺲ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ زوﺟﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه در اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ، ﯾﮏ ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﺗﻮﺳﻂ ﻧﺮم اﻓﺰار Expert Choice 11 ﺑﺮاي ﻧﺸﺎن دادن ﻣﯿﺰان دﻗﺖ اﻣﺘﯿﺎزدﻫﯽ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد. در واﻗﻊ ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري وﺳﯿﻠﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺎزﮔﺎري را ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ و ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ ﻣﯽ ﺗﻮان رﺗﺒﻪ ﺑﻨﺪي ﻫﺎي ﺣﺎﺻﻞ از ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت اﻋﺘﻤﺎد ﮐﺮد. ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﮐﻤﺘﺮ از 0/10 ﺑﺎﺷﺪ، ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ (داوودي ﻧﮋاد و ﻫﻤﮑﺎران، 1394). ﭘﺲ اﮔﺮ ﻣﻘﺎﯾﺴﺎت داراي ﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﺑﺎﻻﯾﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﻈﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﯾﺎ ﺣﺬف ﺷﻮﻧﺪ. ﻫﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﻪ در ﺟﺪول (6) ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه است، ﻧﺮخ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري ﮐﻤﺘﺮ از 0/10 می‌باشد.

ﭘﺲ از ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﺎ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﺸﺎﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ، ﻧﺘﺎﯾﺞ زﯾﺮ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ:

راﻫﻤﻦ و ﻫﻤﮑﺎران (2017) ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﯿﺎر ﻓﻨﯽ اﻣﺘﯿﺎز ﺑﯿﺸﺘﺮي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي و زیست‌محیطی دارد و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﭘﻼﺳﻤﺎ ﮔﺎزي ﺳﺎزي (PG) ﺑﻪ ﻋﻨﻮان رﺗﺒﻪ ﻧﺨﺴﺖ در ﺑﯿﻦ ﺳﺎﯾﺮ روش ﻫﺎي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ (WTE) ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺮدﻧﺪ. ﻓﻼح زاده (1394) در ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ روش ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﭘﺮداﺧﺖ ﮐﻪ ﻧﺘﯿﺠﻪ اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻧﺸﺎن داد ﺳﯿﺴﺘﻢ ﭘﻼﺳﻤﺎ ﭘﺎك ﺗﺮﯾﻦ ﻓﺮاﯾﻨﺪ در ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ اﺳﺖ. ﻋﺒﺪاﻟﻤﺎﻟﮏ (2015) ﻧﯿﺰ در ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اي روش ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ در ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي و ﻫﯿﺪروژن را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داد. ﻧﺘﯿﺠﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﮔﺎزﯾﻔﯿﮑﺎﺳﯿﻮن ﮔﺰﯾﻨﻪ اﻗﺘﺼﺎدي ﺗﺮ و ﻋﻤﻠﯽ ﺗﺮ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﯿﺪروژن و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﺎﻓﻆ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ می‌باشد. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺣﺎﺻﻞ از اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻫﻢ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﭘﻼﺳﻤﺎ در ﺑﯿﻦ ﺳﺎﯾﺮ روش ﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ رﺗﺒﻪ اول را داراﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻫﺎي ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت راﻫﻤﻦ و ﻓﻼح زاده می‌باشد. از ﺑﯿﻦ ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺣﺮارﺗﯽ در اﯾﺮان از زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮز آن ﻫﻢ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﻫﺪف اﻣﺤﺎ زﺑﺎﻟﻪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﻣﯽ ﺗﻮان ﮔﻔﺖ اﯾﻦ ﻓﻨﺎوري هادر اﯾﺮان ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ. اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺗﻼش ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ از ﻃﺮﯾﻖ ﺗﮑﻤﯿﻞ ﭘﺮﺳﺸﻨﺎﻣﻪ و ﭘﺮﺳﺶ از ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻣﻮﺟﻮد در اﯾﻦ ﺣﻮزه ﺗﺎ ﺣﺪودي اﯾﻦ ﻓﻨﺎوري ها را ﻣﻌﺮﻓﯽ و ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي زیست‌محیطی و ﻓﻨﯽ و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ زﯾﺮﻣﻌﯿﺎرﻫﺎﯾﯽ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﮐﺪام از اﯾﻦ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺗﺮﯾﻦ روش ﺣﺮارﺗﯽ ﺑﺮاي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ را ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ.

ﺷﮑﻞ 2: ﻧﻤﻮدار ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻫﺎي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎي اﺻﻠﯽ

 منابع:

  1. 1. ﺑﺎﻏﻮﻧﺪ، ا. زﻧﺠﺎﻧﯿﺎن، ح. رﻣﻀﺎﻧﯽ، م. اﻧﺪﯾﮏ، ب. (2015). ﺑﺮرﺳﯽ روش ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي مؤثر ﺑﺮ اﻧﺘﺨﺎب آن ﺑﺎ روﯾﮑﺮد ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي. ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻋﻠﻮم، ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ و ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﭘﺎﯾﺪار.
  2. داوودي ﻧﮋاد، م. ﺑﯽ ﭘﺮوا، پ. (1394). اولویت‌بندی ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﻓﺮاﯾﻨﺪﻫﺎي ﺗﺼﻔﯿﻪ ﻓﺎﺿﻼب ﺑﻪ روش ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ. ﻧﺸﺮﯾﻪ اﻧﺮژي اﯾﺮان. ﺷﻤﺎره-3.
  3. رﺿﻮي، س، ح. ﻫﺎﺷﻤﯽ، س. ﻋﻤﻮزاد ﻣﻬﺪﯾﺮﺟﯽ، ح (1393). ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﭼﻨﺪ ﺷﺎﺧﺼﻪ در ﺷﺮاﯾﻂ اﻃﻤﯿﻨﺎن و ﻋﺪم اﻃﻤﯿﻨﺎن، ﺗﻬﺮان: اﻧﺘﺸﺎرات ﺗﺮﻣﻪ.
  4. ﺷﻔﯿﻌﯽ ده آﺑﺎدي، ع. (1394). زﺑﺎﻟﻪ ﺳﻮزي و اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از زﺑﺎﻟﻪ ﺟﺎﻣﺪ ﺷﻬﺮي. ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﺷﻬﺮ ﺗﻬﺮان، ﮔﺰارش 332.
  5. ﻋﺒﺪاﷲ زاده، ر. ﺷﺎه ﻋﻠﯽ، ع، ع. واﺳﻌﯽ، س. (1389). ﺑﺮرﺳﯽ روش ﻫﺎي اﺳﺘﺤﺼﺎل اﻧﺮژي از ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ و ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﮔﺰﯾﻨﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي اﯾﺮان. ﭘﻨﺠﻤﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ.
  6. ﻓﻼح زاده، ر، ع. (1394). روش ﻫﺎي ﻧﻮﯾﻦ ﺗﺮﻣﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺟﻬﺖ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﻧﺮژي از ﭘﺴﻤﺎﻧﺪ. دوﻣﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﺤﯿﻂ، ﺳﻼﻣﺖ و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﭘﺎﯾﺪار.
  7. ﻗﺪﺳﯽ ﭘﻮر، س، ح (1387). ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ، ﺗﻬﺮان: اﻧﺘﺸﺎرات داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﯽ اﻣﯿﺮﮐﺒﯿﺮ.
  8. ﻣﻮﻣﻨﯽ، م. ﺷﺮﯾﻔﯽ ﺳﻠﯿﻢ. ع (1391). ﻣﺪل ها و ﻧﺮم اﻓﺰارﻫﺎي ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﭼﻨﺪ ﺷﺎﺧﺼﻪ، ﺗﻬﺮان: ﻧﺸﺮﻣﺆﻟﻒ.

9-Abdelmalik, M, S. (2015). Biomass, incineration, pyrolysis. Combustion and gasification. International Journal of Science and Research (IJSR). ISSN: 2319 –7064.

10-Abusamah, M, A. AbdManaf, L. zaharianaris, A. azminsulaiman, W,N (2011).solid waste managment: Analytical Hierarchy Process (AHP) Application of selecting treatment technology in sepan. municipal council, malaysia

11-Barsi, N,E,A. Zaini, N,S,M. zain, S,M. saad, N,F,M (2015). selecting the best composting technology using Analytical Hierarchy Process (AHP). jurnal Teknologi.

12-Bamdad, N. Mohammadzadeh-Basir, H. Narvankuhi, A. Emami, S. Saiedi, A. (2007). Site selection methodology for industries. Rahshah and Associates Engineers:94:54-5.

13-Bogaerts, A. Neyts, E. Gijbels, R. Vandermullar, J(2002). Gas discharge plasmas and their application. Spectrochimica Acta B 57. 609-658.

14-Glover, B. Mattingly, J. (2009). Reconsidering Municipal Solid Waste as a Renewable Energy Feedstock. Environmental and Energy Study Institute (EESI), Washington

  1. C.

15-IEA. Bioenergy. (2001). Biogas and More. System and Market Overview of Anaerobic Digestion. AEA TechnologyEnvironment, Oxfordshire.

16-Jiang, B. Zheng, T. Qiu, S. Wu, M, B. Zheng, Q, H. Yan, Z, F. Xue, Q, Z. (2014). Review on electrical discharge plasma technology for wastewater remediation. chem.Eng. J. 236. 348-368.

17-Li, J. Liu, K. Yan, S. Li, Y. Han, D. (2016). Application of thermal plasma technology for the treatment of solid waste in china: An overview. Wast Management.

18-Rahman, s. Azeem, S,M,A. Ahammed, F. (2017). Selection of an appropriate waste to energy conversion technology for Dhaka city, Bangladesh. International journal of sustainable engineering.

19-Saaty,T,L. (1980). The Analytical Hierarchy Process. planning priority Resource Allocation. TWS publication,USA.

20-Williams, T, P. (2005). Waste Disposal and Treatment. John Wiley & Sons.

ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ ﺟﺎﻣﺪ  ﺟﺎﻣﺪ  ﺟﺎﻣﺪ  ﺟﺎﻣﺪ

مطلب مرتبط

دریافت مقاله کامل

اشتراک:

درباره نویسنده

نظرات بسته اند

Call Now Button