اجراي صحيح سپتيك تانك درصنعت ساختمان جهت حفظ محیط زیست و جلوگیری از آلودگی محیط زیست- الیاس قنبر نژاد- مرکز مهندسی عطران

0

امروزه مشاهده مي شود كه شغل های مهندسي بر عهده افراد غير مهندس و غير متخصص بوده و در توليدات مهندسي به دليل مسائل مالي و يا عدم آگاهي كافي، عموماً فاكتورهاي فني رعايت نمي شود. اين امر تغيير توليد كارگاه هاي ساده بلوك سازي به توليد سپتيك هاي یا ایمهاف تانک های غير استاندارد مي باشد.

چگونه مي توان كيفيت سپتيك ( ایمهاف) تانك نصب شده را بررسي کرد و آيا این کار قابل بررسی هست یا خیر ؟ در اين مقاله راه كارهاي پيشگيري و نظارت صحيح بر ساخت و اجراي صحيح سپتيك تانك ها در سه مرحله:     1- ساخت  2- نصب 3- انتخاب سيستم جذب مناسب به منظور حفاظت از محيط زيست بررسي می گردد

كلمات كليدي: سپتيك تانك، سيستم هاي جذب، محيط زيست،انباره ، تاسیسات مکانیکی

مقدمه

يكي از بزرگترين پيشرفت هاي علم پزشكي در قرن گذشته، کشف داروها بود ولی امروزه بیش از چندین درصد مرگ و میر در جهان به علت نداشتن بهداشت باعث شده سلامت افراد به خطر بیافتد این خطر بیشتر برای کودکان زیر 5 سال و میانسالان که از قدرت سیستم بدنی پایینی در برابر میکروب ها و آلودگی آب دارند

از آنجایی که بالای 80درصد فاضلاب های انسانی به طور مستقیم وارد محیط زیست میشود و سلامت رو به خطر می اندازدسپتيك تانك ساده ترين نوع تصفيه فاضلاب است كه تصفيه مكانيكي به كمك باكتري هاي بي هوازي انجام ميگيرد لذا برای عملکر بهتر این مخزن استوانه ای در جهت تصفیه مناسب و همچنین استفاده آن در مقایس های بزرگتر پیشنهاد میشود ک

ه نحوه عملکرد و ساختمان آن را مورد بررسی قرار دهیم از انجایی که مشاغل غیر مهندسی بدون هیچ اطلاعات کافی و داشتن افراد غیر متخصص تصمیم به ساخت واجرای سپتیک تانک ها میکنند نمونه این را میتوان به کارگاه های کوچک و ساده که به توليد سپتيك هاي غير استاندارد در سطح استان اشاره کرد پیش از هراجرا برای ما سوال است که چگونه میتواند یک ناظر تاسیسات مکانیک کیفیت های یک سپتیک تانک را بررسی کند؟

لذا پیشنهاد میشود که از مرحله ساخت و نصب و انتخاب سیستم جذب مناسب با همکاری دفتر نمایندگی ها نظام مهندسی و کنترل و کمسیون تخصصی مکانیک سازمان ها کنترل نمود

ساخت مناسب

سپتیک تانک ها معمولا به صورت مقطع استوانه ای شکل ساخته میشوند

(شکل1)

این مخزن باید از مواد پلیمری مناسب کاملا ایزوله شود يكپارچه بودن سپتيك تانك در قالب گيري،امري حياتي است در صورتي كه توليد كننده، مخازن را در دو يا سه مرحله قالب گيري كند،حتما مي بايست از مواد آب بند و همين طور از واتر استاپ در كف استفاده نمايد تا نشت فاضلاب از كف انباره، سفره هاي زيرزميني آب را آلوده ننمايداين امر مي تواند قبل از نصب سپتيك به واسطه تست نشتي، با آب آغشته به رنگ، كنترل شو د

لازم به ذکر است که لایه ایزوگام نباید به عنوان پوشاندن بدنه یا پوشاندن ترک ها باشد از دانه بندي مناسب استفاده شود تا بتوان بتن مورد استفاده را ناتراوا نمود با این روش به راحتی میتواند مهندس ناظر تاسیسات در اجرای این امر نظارت کامل را داشته باشد و تست نشت دقت لازم را داشته باشد

بدنه سپتیک تانک با میلگرد مسلح شده است و ضخامت معولا بین 10تا12 سانتی متر است تا در برابر جابجایی و بارهای وارده مقاومت بالایی رو داشته باشد تا ترک هایی رو ایجاد نکند معمولا نمره میلگردها رو از میلگرد نمره8 استفاده میکنند

(شکل2 )

ميلگرد هاي عمودي براي تحمل بارهاي قائم و ميلگردهاي افقي براي تحمل بارهاي جانبي مي باشند لازم است که برای کیفیت بالا به سپتیک از دریچه ای به عنوان دریچه بازدید استفاده کنند و محل اتصال دریچه به بدنه رو به عرض 40 سانتی متر عایق کنند چون این بخش از حالت یکپارچه خارج شده است بهتر است عایق گردد

از مزیت های که با ضخامت 40 سانتی متر میتوان مقاومت داشتن در برابر جابجایی و حمل سپتیک ها در مواقع نصب میتوان خاطر نشان کرد چون ممکن هست با فشار زیادی را تحمل کند

(شکل 3)

درب سپتيك تانك بايد داراي مقاومت قابل قبولي باشد، بدين منظور حتما در جانمائي، بايد مساله مذكور را لحاظ نمود تا اگر در پروژه اي نياز به درب محكم تر بود  به هنگام توليد از المانهاي مناسب،ميلگرد با سايزينگ بالاتر يا از بافت مش دو لايه استفاده نمود.

درب به صورت با ميلگرد نمره 10 سيم آرماتور بندي بافته شود، ضخامت درب حداقل بايد 12تا13 سانتي متر باشد تا بتواند در برابر بار و فشار وارد شده مقاومت بالایی را داشته باشد و قابل ذکر است که از جوشکاری برای اتصال میلگرد به یکدیگر استفاده نشود

(شکل 4)

مخزن سپتيك بايد به نوعي باشد كه فاضلاب ورودي به آن تقريبا بين دو تا سه روز باقي بماند تا فرآيند ته نشيني كامل شود، اين امر توسط يك رينگ شيبدار كه در بالاي انباره نصب مي شود فراهم ميگردد رينگ مذكور حتما بايد داراي يك حفره در وسط باشد و كف اين رينگ بايد صاف باشد

در صورت عدم استفاده از رينگ بايد دانست با تجزيه لجن در مخزن گاز توليد مي شود و به صورت حباب هاي ريز به سوي سطح مايع شناور مي شود ، این گازها در صورت شناور شدن در سطح مایع موجوداتی که موجودات ريز كه عامل تجزيه اند جذب مي كننداين ذرات در سطح مايع تجمع يافته و به تدريج آن را سنگين و ضخيم و درصدی ته نشین میشود پساپ مقدار زيادي مواد معلق مشاهده مي شود وديگر عمل تصفيه به درستي انجام نخواهد شد. تانک

در بالاي رينگ شيبدار، قطعه چهارپر قرار مي گيرد كه بايد به درستي روي طاقچه هاي قرار گيرد. كار اصلي اين قطعه جدا نمودن فاضلاب ورودي از آب كدر رنگ خروجي،جلوگيري از تلاطم زياد و جريان مغشوش فاضلاب در انباره و ايجاد ماند مناسب فاضلاب مي باشد.

در توليد چهار پر بايد به نكات زير مورد توجه داشت:

الف ) پره هاي قسمت خروج بايد حتي المقدور تا كف رينگ شيب دار ادامه يابند تا فاضلاب ورودي وآب كدر رنگ خروجي از يكديگر جدا باشند. تانک

ب) طول پره ها بايد تا 2 سانتي متري ديواره داخلي سپتيك تانك ادامه يابد. اين امر سبب پايدار بودن قطعه چهار پر در بارگيري، حمل و نقل و نصب مي شود و از شكستن و ترك خوردن آن جلوگيري مي كندبايد توجه داشت خرابي اين قطعه در عملكرد سپتيك تانك تاثير بسزایی خواهد داشت. تانک

نصب

سپتيك تانك بايد حداقل 4 متر دورتر از خانه، در مكان كاملا مسطح نصب شود. گاها ديده مي شود كه سپتيك تانك با به بكارگيري اجسامي مانند بلوك هاي معمولي تراز مي گردد،كه به راحتي باسنگين شدن انباره،بلوك شكسته شده و سطح تراز از بين مي رود و اين امر باعث كاهش ظرفيت مفيد انباره مي شود. براي جلوگيري ازاين امر بايد پس از گودبرداري،عمليات كف سازي انجام شود. تانک

چون پس از نشست سپتيك تانك فاضلاب از لوله هاي ورودي و خروجي نشت كرده و باعث بروزآلودگي مي شود در پروژه هاي ساختماني كه از چند سپتيك استفاده مي شوددر پروژه هاي تجاري و مسكوني،خصوصا فست فود ها و آشپزخانه هاي مركزي و تالار ها بايد از چربي گير هم استفاده شود.چرا كه مقدار زيادروغن و چربي باعث ايجاد مشكل در عملكرد سيستم هاي بي هوازي مي شود. تانک

روغن و چربي در مايعات گرم ظاهر نمي شوند ولي پس ازسرد شدن سفت خواهند شد كه سطح لوله ها و تانك را مي پوشاندباعث از كار افتادگي سيستم مي شود در این گام از ناظرین مکانیک درخواست میشود در زمان نصب، موارد مذكور را حتما كنترل نمایند و از صحت نصب چربي گير وسپتيك تانك مطمئن شوند. تانک

جذب مناسب تانک

فاضلاب خروجي بايد جذب زمين شده و از ميان ذرات سنگ و شن وخاك عبور كرده تا مرحله دوم تصفيه انجام پذيرد. اما بايد دانست كه قابليت جذب در زمينهاي مختلف متفاوت مي باشد در محاسبات نفوذ پذيري چاه،كف چاه را در نظر نمي گيرند. همچنين به منظور جلوگيري از آلودگي آبهاي زير زميني لازم است كف چاه حداقل 1,5 تا 3 متر بالا تر از سطح آب زير زميني باشد در بسياري از موارد ديده مي شود،

توليد كننده هاي مختلف از سيستم هاي جذب مختلف مانند چند گنگ يا يك چاه در پوش دار پيش ساخته، كه فقط عمل جذبش از كف صورت مي پذيرد،بدون محاسبات نفوذ پذيري وكاملا به دلخواه و دخالت مهندس ناظر،استفاده مينمايند واين امر كاملا مضرمي باشد.پس از پر شدن سيستم جذب به سطح زمين شده ومالك مجبور ميشود پس از چند مرحله تخليه وهزينه كردن در اين زمينه، آب سرريزشده را به نزديكترين نهر يا جوي آب هدايت نمايد. تانک

واين مسئله زمينه ساز شيوع بيماري خصوصا در فصل تابستان وتجمع بوي بد در سطوح پائين ساختمان مانند پاركينگ مي گردد. در پايان مي توان گفت به علت حاصلخيزي خاك استانهاي شمالي( مازندران) و وجود دريا و جنگل و نزديكي اين دو در بعضي ازشهرستانهاي استان مازندران و استفاده  مصرف سبزيجات،ميوه، مرغ، ماهي و… و پيشرفت صنعت ساختمان لزوم تصفيه فاضلاب بيشتر از هميشه حتي درمنازل ويلائي حس مي شود و پیشنهاد میشود از سیستم تصفیه فاضلاب بی هوازی استفاده شود که واحدهای مهم از قیبل چربی گیر و جذب و فیلتر شنی را دارا می باشد

جمع بندي

در اين مقاله راه كارهاي پيشگيري و نظارت صحيح بر ساخت واجراي صحيح سپتيك تانك ها در سه مرحله:

ساخت نصب انتخاب سيستم جذب مناسب به منظور حفاظت از محيط زيست بررسي گردید و مشکلاتی اساسی که در جمع آوری فاضلاب خام در سطح روستاها و منازل مسکونی و …وجود دارد عدم جریان کافی فاضلاب در لوله ها می باشد. این مسأله باعث می شود سرعت کافی در لوله ها بوجود نیامده و به علت کم بودن سرعت، مواد معلق در لوله رسوب و سیستم از کار بیفتد.

پیرو همین نقطه ضعف سیستم های جمع آوری فاضلاب متداول بوده که تصمیم به جمع آوری فاضلاب ته نشین شده از مخازن سپتیک گردید. پساب خروجی از مخزن که مواد معلق خود را در مخزن از دست داده است قادر خواهد بود با سرعت و شیب کمتری بدون مشکل در فاضلابروها جریان یابد اگر بتوان در ساخت و نصب و انتخاب سیستم جذب اصول ایمنی و قوانین اجرایی را رعایت نمود.

منابع

سايت سازمان آب و فاضلاب / سايت سازمان بهداشت / گزا رش برنامه عمران و بهداشت سازمان ملل /

سازمان بهداشت جهاني، گزارش سال 2003

اشتراک:

درباره نویسنده

نظرات بسته اند

Call Now Button