تحلیـل ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮدﺷﮕـﺮي ﺟـﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ازﻧﻈﺮ ﭘﺎﯾﺪاري زﯾـﺴـﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ

0

ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن

حسین ﺣﻖ ﺷﻨﺎس، ﻣﺼﻄﻔﯽ ﻗﻠﯽ ﭘﻮر ﮔﺸﻨﯿﺎﻧﯽ

در ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ رﺷﺪ و ﮔﺴﺘﺮش اﻧﺪﯾﺸﻪﻫﺎي ﺳﻮداﮔﺮاﻧﻪ و ﻣﺼﺮف ﻓﺰاﯾﻨﺪه ﻣﻮاد و اﻧﺮژيﻫﺎ ﺑﺎ ﭼﯿﺮﮔﯽ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻣﻮاﺟﻪ ﻫﺴﺘﯿﻢ ﮐﻪ ﻣﻘﻮﻟﻪ زﯾﺴﺖ را دﭼﺎر ﭼﺎﻟﺶ ﺟﺪي ﮐﺮده اﺳﺖ. ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﻘﺮﯾﺒﺎً ﻫﯿﭻ زﯾﺴﺘﮕﺎﻫﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﻪ دﭼﺎر ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﮕﺮدﯾﺪه ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ واﺳﻄﻪ ﺣﻔﻆ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ در ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ ﯾﮑﯽ از ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎي ﭘﯿﺶ رو ﻫﺴﺘﻨﺪ. در اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺪف ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ازﻧﻈﺮ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﮐﺮدن آن از ﻃﺮﯾﻖ اﻣﮑﺎن ﺳﻨﺠﯽ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ آن اﺳﺖ ﮐﻪ روش آن ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﮔﺮدآوري اﻃﻼﻋﺎت اﺳﻨﺎدي و ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪاي و ﺑﺮرﺳﯽ آنﻫﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻮﺻﯿﻔﯽ-ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﯾﺎﻓﺘﻪ ﻫﺎ ﺑﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﻋﻮاﻣﻞ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ اﻟﺰاﻣﺎت اﺳﺘﻔﺎده ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن و ﺗﻮان زﻣﯿﻦ، اﻧﻄﺒﺎق ﺑﻬﺘﺮ ﺑﯿﻦ آنﻫﺎ ﺑﺮاي ﺣﺼﻮل اﻃﻤﯿﻨﺎن از ﺣﻔﺎﻇﺖ و ارﺗﻘﺎي ﻣﺤﯿﻂ ﻃﺒﯿﻌﯽ  ﭘﺮداﺧﺘﻪ و ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﻪ رﺳﯿﺪه ﮐﻪ ﺑﺎ اراﺋﻪ ﺧﻼﺻﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﻫﺎي ﺗﻮان زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺴﯿﺮي را ﺟﻬﺖ ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎﯾﯽ آﺗﯽ در ﻏﺎﻟﺐ ﻃﺮحﻫﺎﯾﯽ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ اﻣﮑﺎﻧﺎت ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺑﺪون ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ آﺳﯿﺐ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ آن ﮔﺴﺘﺮش داد.

ﻣﻘﺪﻣﻪ:

اﻣﺮوزه وﺿﻌﯿﺖ و ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺑﻪ ﺷﺪت دﭼﺎر ﺑﺤﺮان ﺷﺪه اﺳﺖ. اﺛﺮﮔﺬاري اﻧﺴـﺎن ﺑـﺮ ﻃﺒﯿﻌـﺖ اﻃـﺮاﻓﺶ ﺑﻪ ﺟﺎﯾﯽ رﺳﯿﺪه ﮐﻪ دﯾﮕﺮ ﺗﻘﺮﯾﺒﺎً ﻫﯿﭻ زﯾﺴﺘﮕﺎﻫﯽ ﯾﺎ اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﻃﺒﯿﻌﯽ در ﺳﻄﺢ زﻣﯿﻦ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﻪ ﻻاﻗـﻞ اﻧـﺪﮐﯽ دﺳـﺖ ﺧﻮش ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﮕﺮدﯾﺪه ﺑﺎﺷﺪ. و ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ از زﻣﺎن اﻧﻘﻼب ﺻﻨﻌﺘﯽ ﺳﺮﻋﺖ ﺗﺨﺮﯾـﺐ ﻣﺤـﯿﻂ زﯾﺴـﺖ اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﻓﺘـﻪ و اﯾﻨـﮏ، اﯾـﻦ ﺧﻄـﺮ ﭘﯿﺶ آﻣﺪه ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮد زﻣﯿﻦ را ﻧﺎﺑﻮد ﻣﯽﮐﻨﺪ. رﺷﺪ روزاﻓﺰون ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺟﻬﺎن ﻋﺎﻣﻠﯽ اﺳﺖ، ﮐﻪ در ﭘـﯽ آن ﻓﺰوﻧـﯽ ﻣﺸﮑﻼت زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻧﻈﯿﺮ آﻟﻮدﮔﯽ آب و ﻫﻮا، اﻧﺒﺎﺷﺖ ﭘﺴﻤﺎﻧﺪﻫﺎ، ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺟﻨﮕﻞﻫـﺎ، اﻓـﺰاﯾﺶ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳـﺎز، اﻧﻘـﺮاض ﮔﻮﻧـﻪﻫـﺎي زﯾﺴﺘﯽ و ﮔﺮم ﺷﺪن زﻣﯿﻦ را ﺑﻪ دﻧﺒﺎل دارد. دراﯾﻦ ﺑﯿﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﺴﺘﺮ ﺣﯿﺎت و ﮔﻨﺠﯿﻨﻪ ارزﺷﻤﻨﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳـﺎﻟﯿﺎن دور ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﯾﺎدﮔﺎر ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ؛ اﺳﺘﻔﺎده ﺑﯽروﯾﻪ و ﻧﺎدرﺳﺖ از آن ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ اﺛﺮات ﻏﯿﺮﻗﺎﺑﻞ ﺑﺎزﮔﺸﺘﯽ ﺑـﺮاي ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴـﺖ و اداﻣـﻪ زﻧﺪﮔﯽ اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ. ﺑﺎ اﯾﻦ وﺟﻮد اﮔﺮ در ﻫﺮ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﻪاﻧﺪازه ﺗﻮان ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﯿﻂزﯾﺴﺖ، ﺑﻬﺮهﺑﺮداري ﯾﺎ ﺑﻬـﺮه وري اﻧﺠـﺎم ﺷﻮد، اﺻﻞ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ (ﻣﻨﺎﺑﻊ اﮐﻮﻟﻮژﯾﮏ) ﺑﻪﻃﻮر ﭘﺎﯾﺪار ﺑﺎﻗﯽ ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ و اﺳﺘﻔﺎده ﻣﺎ از ﻣﺤﯿﻂ ﺑﻪاﻧﺪازه آن ﺗﻮان ﺗﻮﻟﯿﺪي، ﻫﻤﯿﺸـﻪ ﭘﺎﯾـﺪار اﺳﺖ. ازآﻧﺠﺎ ﮐﻪ روﯾﮑﺮد ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﮔﺮدﺷﮕﺮي اﻫﻤﯿﺖ زﯾﺎدي ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ، از ﯾﮏﺳﻮ ﺑﺎ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎ ﻧـﺎﺑﻮدي ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺑﺎزدﯾﺪ، ﺻﻨﻌﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي از ﺑﯿﻦ ﻣﯽرود و از ﺳﻮي دﯾﮕﺮ، ﺗﺨﺮﯾﺐ آنﻫﺎ ﺑﺮاي ﺳـﺎﮐﻨﯿﻦ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﮔﺮدﺷـﮕﺮي ﺗﺤﻤﻞﻧﺎﭘـﺬﯾﺮ اﺳـﺖ.

در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ  ارزﯾﺎﺑﯽﻫﺎ ﻧﺸﺎن داده ﮐﻪ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎي ﺟﻬﺎن  در ﺣﺎل ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ، ﺗﻘﺎﺿـﺎ ﺑـﺮاي ﺧـﺪﻣﺎت ﻣﺎﻧﻨـﺪ ارزشﻫﺎي ﺗﻔﺮﯾﺤﯽ و ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺑﻪ ﺧﺼـﻮص از ﻃﺮﯾـﻖ ﻣﻨـﺎﻃﻖ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﺷـﺪه ﺑﻪ ﺳـﺮﻋﺖ اﻓـﺰاﯾﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑـﺪ. ازاﯾـﻦرو ارزﯾـﺎﺑﯽ اﮐﻮﺗﻮرﯾﺴﻢ را ﺑﺎﯾﺪ اﺑﺰار ﻣﻬﻤﯽ ﺑﺮاي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﺗﻮرﯾﺴﻢ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓـﺖ. اﮐﻮﺗﻮرﯾﺴـﻢ ﺑـﻪﻋﻨﻮان ﯾـﮏ ﻓﺮﺻـﺖ ﺑـﺮاي ﺗـﺮوﯾﺞ ارزشﻫﺎ در ﺣﻮزهﻫﺎي ﺣﻔﺎﻇﺖﺷﺪه و ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﺎﻟﯽ ﺑﺮاي ذﯾﻨﻔﻌﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد. ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﺗﻬﺪﯾﺪ اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑـﺮاي اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪي ﮐﺮد زﯾﺮا ﺟﺎذﺑﻪﻫﺎي اﮐﻮﺗﻮرﯾﺴﻢ ﺑﺮ اﺳﺎس رواﺑﻂ زﯾﺴﺖﻣﺤﯿﻄﯽ ﺗﺤﺪﯾﺪ ﮐﻨﻨﺪه اﺳﺖ. ﺑـﻪ ﻫﻤـﯿﻦ ﺧـﺎﻃﺮ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﻗﺒﻞ از ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﻮد. ﮐﻪ اﯾﻦ ارزﯾﺎﺑﯽ اﻣﮑﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐـﻪ در اﺧﺘﯿـﺎر ﻣـﺪﯾﺮان و ﺗﺼـﻤﯿﻢ ﮔﯿـﺮان ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از آن، از ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب اﺟﺮاي ﭘﺮوژهﻫﺎ ﺑﺮ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. ﮐﻪ ﻫـﺪف آن ﺗﻬﯿـﻪ ﻃـﺮح ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﭘﯿﺎﻣﺪ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ زﯾﺎن ﺑﺎر در ﻣﺮﺣﻠﻪ از ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﭘﺮوژه اﺳﺖ. ﺑﻪ ﻃﻮري ﮐﻪ از آن اﺟﺘﻨﺎب ﺷﺪه ﯾﺎ درﺻـﺪد رﻓـﻊ آن ﺑﺮآﯾﻨﺪ. و ﺑﻌﺪ از آن ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪاي ﮐﻪ در ﭘﯽ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺤﯿﻄﯽ اﺳﺖ اﻗﺪام ﮔﺮدد، ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺑـﺮ ﺣﻤﺎﯾـﺖ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﺑـﺮاي ﺣﺎل و آﯾﻨﺪه ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎده زﻣﯿﻦ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﻬﯿﻨﻪ و واردﮐﺮدن ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ ﺿﺎﯾﻌﺎت ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﻧﺎﭘﺬﯾﺮ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﯿﻢ. ﺑﻪ ﻫﻤـﯿﻦ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻫﻤﯿﺖ و ﺳﻬﻢ ﺑﺎﻻي اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ و ﻧﻘﺶ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ آن در ﭘﺎﯾﺪاري ﮐﺮه زﻣﯿﻦ در اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﮐﻪ ﺻﻨﻌﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﯽآﯾﺪ ﻣـﯽﭘـﺮدازﯾﻢ. ﺑﻄـﻮر ﮐﻠـﯽ ﻫـﺪف اﯾـﻦ ﻣﻘﺎﻟـﻪ، ﺑﺮرﺳـﯽ ﺳـﺎﺣﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن از ﻧﻈﺮ اﻣﮑﺎﻧﺎت زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ روش ﻋﻠﻤﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺳﺘﺨﺮاج ﺗﻮان زﻣﯿﻦ اﺳﺖ. ﮐﻪ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻨﺘﺞ ﺑـﻪ ﯾـﮏ ﺳﺮي اﻃﻼﻋﺎت ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪيﺷﺪه ﻣﺨﺘﺺ اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ اﺳﺎس آنﻫﺎ ﻃﺮح ﻣﻨﻄﻘﯽ داده ﺷﻮد.

2- ﭘﯿﺸﯿﻨﻪ ﭘﮋوﻫﺶ

2-1- ﭘﯿﺸﯿﻨﻪ داﺧﻠﯽ

در اﯾﺮان ﻧﯿﺰ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﯾﺮ ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﺟﻬﺎن، ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ي ﭘﺎﯾﺪار ﺑﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ در ﻋﺮﺻﻪ ﻫﺎي ﺳﯿﺎﺳﺖ ﮔﺬاري، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي و اﺟﺮاي ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺳﺎﯾﺮ ﻣﺆﻟﻔﻪ ﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ي ﭘﺎﯾﺪار ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﻓﺮاﮔﯿـﺮ و ﭼﻨﺪﺑﻌﺪي ﻣﻮرد ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ.

ﺧﻠﯿﻠﯿﺎن و ﺷﻤﺲاﻟﺪﯾﻨﯽ (1380) ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽ وﺿﻌﯿﺖ ﭘﺎﯾﺪاري ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﺷﻮﻧﺪه ﺟﻨﮕﻞ و ﻣﺮﺗﻊ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ. ﮐﻪ ﻧﺸﺎن داده در دو ﺑﺨﺶ ﺟﻨﮕﻞ و ﻣﺮﺗﻊ ﻣﯿﺰان ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﺧﺎﻟﺺ ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ اﻓـﺰاﯾﺶ در ارزش ﻣﻨـﺎﺑﻊ از ﻣﯿـﺰان اﺳـﺘﻬﻼك و ﺗﺨﺮﯾﺐ اﯾﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﮐﻤﺘﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ و ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪه ﮐﻪ در ﺑﺨﺶ ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌـﯽ ﺑـﺎ ﻧﺎﭘﺎﯾـﺪاري ﻣﻮاﺟـﻪ ﺑﺎﺷـﯿﻢ. ﺧﺰاﻋـﯽ و آذري دﻫﮑﺮدي (1385) در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﭘﮋوﻫﺶ ﺧﻮد رﺷﺪ ﺟﻤﻌﯿﺖ را ازآﺛﺎر ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﯽآورد. ﻋـﺎدﻟﯽ و ﻫﻤﮑـﺎران(1387) ﻫﻢ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽ ﭘﺎﯾﺪاري ﺗﻮدهﻫﺎي ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺷﻤﺸﻮك اﻋﻼم داﺷﺖ ﺗﻌﺪاد درﺧﺘﺎن در ﺗﻮده ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺷﺪه ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﺗﻮده ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻧﺸﺪه ﺑﻮده اﺳﺖ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻧﻮري و ﻫﻤﮑﺎران (1389) ﺑﺎ ارزﯾﺎﺑﯽ ﺗﻨﻮع ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎي درﺧﺘﯽ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﭘﺎﯾﺪاري ﺑﻪ اﯾـﻦ ﻧﺘﯿﺠـﻪ دﺳـﺖ ﯾﺎﻓﺖ ﮐﻪ ﯾﮑﻨﻮاﺧﺘﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮهﺑﺮداي ﻧﺸﺪه ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﻧﺎﻫﻤﮕﻨﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻬﺮهﺑﺮداي ﺷـﺪه ﺑﯿﺸـﺘﺮ ﻣـﯽﺑﺎﺷـﺪ. ﺑﺨﺸـﯽ و ﻫﻤﮑﺎران (1391) ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺗﻔﺮج را ﺑﺮ زادآوري ﺟﻨﮕﻞ ﻧﻮر ﺗﺤﻠﯿﻞ ﮐﺮده ﮐﻪ ﻃﯽ ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑـﺎ اﯾﺠـﺎد ﭼﻨـﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﺗﻔﺮج ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ و ﻗﺮق دورهاي آن ها ﻣﯽﺗﻮان ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺑﯿﺶ از ﺣﺪ ﻃﺒﯿﻌﺖ آن ﮔﺮدﯾﺪ. ﺷـﺎﯾﺎن و ﻫﻤﮑـﺎرن (1393) ﺑـﻪ زﯾﺎنﻫﺎي ﭼﺮاي دام در ﺟﻨﮕﻞ ﺧﯿﺮود و ﻧﻘﺶ آن در ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﺑﻮم ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐـﻪ ﭼـﺮاي دام ﺑـﺮ روي ﮐﻤﯿـﺖ و ﮐﯿﻔﯿـﺖ ﻧﻬﺎلﻫﺎي زادآوري ﺗﺎﺛﯿﺮ ﻣﻨﻔﯽ و ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب دارد. ﺗﯿﻤﻮري (1394) ﮐﺎﻫﺶ ﻋﻤﻖ ﺧﺎك و اﻓﺰاﯾﺶ ﺷﯿﺐ را ﻋﺎﻣﻠﯽ ﺑـﺮ ﺳـﻼﻣﺘﯽ و ﭘﺎﯾﺪاري روﯾﺸﮕﺎه ﻣﯽداﻧﺪ. و اﺧﺘﺼﺎص اﯾﻦ ﻋﺮﺻﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﻔﺮج ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ، را ﺑﻪ ﺷﺪت ﻋﻤﻠﯽ ﺟﻬﺖ ﻧﺎﭘﺎﯾﺪاري ﻣﯽداﻧﺪ. وﯾﺲ ﮐﺮﯾﻤﯽ و ﻫﻤﮑﺎران(1398) ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ آﺷﻔﺘﮕﯽ ﻣﻨﺸﺎ اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﺗﻐﯿﯿﺮات ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﺟﻨﮕﻞ ﻣﺎرﻧﺎز ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﮐـﻪ ﻧﺸـﺎن داده اﺳـﺘﻔﺎده از ﻣﻔﻬﻮم ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎي ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر و اﻧﺘﺨﺎب دو ﺣﻮﺿﻪ ﻣﺠﺎور و ﻫﻢ ﺷﮑﻞ ﺑﺎ ﺣﺬف ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺨﺪوش ﮔﺮ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻫـﺮ ﭼـﻪ ﺑﻬﺘـﺮ اﺛﺮات ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺣﻔﺎﻇﺘﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد.

2-2-ﭘﯿﺸﯿﻨﻪ ﺧﺎرﺟﯽ

ﻧﺎﻣﮑﻮوﻧﮓ و ﻫﻤﮑﺎران (2002) ﭘﯿﺸﻨﻬﺎدﻫﺎﯾﯽ ﺑﺮاي ﻣﻌﯿﺎرﻫﺎ و ﺷﺎخص هاي ﻋﻤﻮﻣﯽ، اﻗﺘﺼﺎدي، زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺷﺎﺧﺺﻫﺎي ﻧﻈﺎرت ﺑﺮ ﭘﺎﯾﺪاري ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ در ﻣﻘﯿﺎس واﺣﺪﻫﺎي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺟﻨﮕﻞ را ارﺋﻪ ﻣﯽدﻫﻨﺪ. ﯾﺎن ﻫﺎﻧﺘﺮ و ﻫﻤﮑﺎران (2002) ﺑﻪ دﻻﯾﻞ و ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑﺮاي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ 70٪ ﯾﺎ ﮐﻤﺘﺮ از آﻧﭽﻪ از ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ اروﭘﺎ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه را ﭘﺎﯾﺪار ﺗﻠﻘﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ. ﺳﯿﺮي و ﻫﻤﮑﺎران (2005) در ﻣﻮرد ﻓﺮصت های  ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺟﻨﮕﻞ ﺑﺤﺚ ﻣﯽﮐﻨﺪ و در آﺧﺮ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﯿﺎري از ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﺟﻬﺎن ﺑﺮاي دﺳﺘﯿﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ ﺗﻼش ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ، و ﻗﻄﻌﺎً در ﺗﻼﺷﻨﺪ داده ﻫﺎﯾﯽ را ﮔﺰارش دﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ آن ها ﺑﻪ ﺳﻤﺖ اﻫﺪاف ﭘﺎﯾﺪار ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺟﻨﮕﻞ ﺣﺮﮐﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ. ﻣﮏدﯾﮑﻦ و ﻫﻤﮑﺎران (2015) ﺷﻮاﻫﺪ اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ روﻧﺪ ﻣﻄﻠﻮﺑﯽ ﺑﺮاي ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎن اﯾﺠﺎد ﺷﺪه ﮐﻪ ﺧﻮد ﮐﻤﮏ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺨﺸﯽ ارزﺷﻤﻨﺪ در آﯾﻨﺪه ﻣﺸﺘﺮك ﻣﺎ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ. ﻓﯽ ﻟﯽ و ﻫﻤﮑﺎرن (2010) ﺑﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﺪﻟﯽ ﺑﺮاي ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﭘﺎﯾﺪار ﺗﻔﺮﯾﺤﯽ ﺟﻨﮕﻠﯽ در ﺗﺎﯾﻮان ﻧﺸﺎن ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﺑﻮدن ﻣﻨﺎﻇﺮ ﺟﻨﮕﻠﯽ و ﻣﻨﺎﻇﺮ و ﭘﺪﯾﺪه ﻫﺎي ﺧﺎص آب و ﻫﻮاﯾﯽ ﻣﻬﻤﺘﺮﯾﻦ وﯾﮋﮔﯽ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪه ﺟﺬاﺑﯿﺖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺗﻔﺮﯾﺤﯽ ﺟﻨﮕﻠﯽ اﺳﺖ. و ﺑﺮاي دﺳﺘﯿﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري ﻃﻮﻻﻧﯽ ﻣﺪت ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﭘﺎﯾﺪار از ﻣﺤﯿﻂ ﻃﺒﯿﻌﯽ  اﻓﺰاﯾﺶ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺣﺎلت های دﺳﺘﺮﺳﯽ ﺑﻪ ﻣﻘﺼﺪ و ﺑﻬﺒﻮد ﮐﯿﻔﯿﺖ اﻣﺎﮐﻦ اﻗﺎﻣﺘﯽ و ﺧﺪﻣﺎت ﭘﺬﯾﺮاﯾﯽ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد. ال دي و ﻫﻤﮑﺎران (2012) ﺑﻪ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻨﺪي ﺧﺪﻣﺎت اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﺑﺮاي اﻓﺰاﯾﺶ ارزش اراﺿﯽ ﺟﻨﮕﻠﯽ و ﺗﻘﻮﯾﺖ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪار ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ ﮔﺎﻣﯽ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﮐﻪ ﻣﺰاﯾﺎي ﺑﺎﻟﻘﻮه ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎده از ﺧﺪﻣﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﯿﻔﯿﺖ آب، ﺗﺎﻻب ﻫﺎ ﺣﻔﺎﻇﺖ از ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ و ﮐﺮﺑﻦ را ارزﯾﺎﺑﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ و ﯾﮏ ﭘﺮوﺗﮑﻞ ﺣﺴﺎﺑﺪاري ﯾﮑﭙﺎرﭼﻪ را ﺑﺮاي ﺗﺮﮐﯿﺐ اﯾﻦ ﺳﺮوﯾﺲ ﻫﺎ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ. ﮐﻮﻻ و ﻫﻤﮑﺎران (2016) ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ: ﺑﺮاي ﮐﺎﻫﺶ ﺟﻨﮕﻞ زداﯾﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺳﯿﺎﺳﺖ ﻫﺎي ﺟﻨﮕﻠﯽ در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ (ﮐﻞ ﻧﮕﺮ و ﭘﺎﯾﺪار)، ﺗﺮﻣﯿﻢ و ﺛﺒﺎت اﮐﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻮﺟﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮي داﺷﺖ. ﻣﺎرﺗﯽ و ﻫﻤﮑﺎران (2018) ﻣﻘﺎﻟﻪاي ﺑﺎ ﻫﺪف ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﻬﻢ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺟﻨﮕﻠﯽ و ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﯾﮏ اﻟﮕﻮي ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮاي ﭘﺎﯾﺪاري در ﺷﺮاﯾﻂ ﻣﺘﻐﯿﺮ آب و ﻫﻮا، ﮐﺎر و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ اﺳﺖ. ﮐﻪ در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺟﻨﮕﻠﯽ ﭘﺎﯾﺪار اﺷﺎره دارد ﮐﻪ ﭼﺸﻢ اﻧﺪازﻫﺎ و روﯾﮑﺮدﻫﺎي ﯾﮑﭙﺎرﭼﻪ اي را ﺑﺮاي ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎ ﭼﺎﻟﺶ ﻫﺎي ﺟﺎري و ﻗﺎﺑﻞ ﭘﯿﺶ ﺑﯿﻨﯽ ﮐﻪ ﺟﻮاﻣﻊ ﺟﻬﺎﻧﯽ جنگل ها ﺑﺎ آن روﺑﺮو ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ، ﺿﻤﻦ اﯾﻨﮑﻪ ﺗﻮازن ﻋﻤﻠﮑﺮدﻫﺎي ﺟﻨﮕﻠﯽ را در ﭘﺎﯾﺪاري اﻗﺘﺼﺎدي، زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﯽ آورد.

  1. روشﺷﻨﺎﺳﯽ ﺗﺤﻘﯿﻖ

اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺻﻮل و ﭼﺎرﭼﻮبﻫﺎي آن در ﮐﻞ  ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﻮع ﭘﮋوﻫﺶ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻫﺪف، ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ازﻧﻈﺮ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ از روش ﺗﻮﺻﯿﻔﯽ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ. و روش ﮔﺮدآوري اﻃﻼﻋـﺎت و دادهﻫـﺎي آن، ﺑﻪ ﺻﻮرت اﺳﻨﺎدي و  ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪاي اﺳﺖ. ﮐﻪ از ﻧﻮع ﭘﮋوﻫﺶﻫﺎي ﮐﺎرﺑﺮدي ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﯽآﯾﺪ و در زﻣـﺮه ﻣﻄﺎﻟﻌـﺎت ﺗﺤﻠﯿﻠـﯽ ﻗـﺮار می گیرد.

  1. ﻣﺤﺪوده ﻣﻮردﻣﻄﺎﻟﻌﻪ

ﻣﺤﺪوده ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ در اﯾﻦ ﻃﺮح ﭘﮋوﻫﺸﯽ، ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺑﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﺤﺪوده ﺳﺎﺣﻠﯽ آن ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ؛ اﯾـﻦ ﻣﺤـﺪوده ﺑـﺎ ﻣﺴﺎﺣﺘﯽ ﻣﻌﺎدل 2561 ﮐﯿﻠﻮ ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻊ ﺑﯿﻦ 36•41  ﺗﺎ  36•13 ﻋﺮض ﺷﻤﺎﻟﯽ و   36•51 ﺗﺎ  31•51 ﻃـﻮل ﺷـﺮﻗﯽ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘـﻪ اﺳـﺖ. ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﯽ آن در 25 ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮي ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻧﻮﺷﻬﺮ ﺑﻪ ﻧﻮر ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻓﺎﺻﻠﻪ آن ﺗﺎ ﻣﺮﮐـﺰ اﺳـﺘﺎن ﻣﺎزﻧـﺪران ﯾﻌﻨـﯽ ﺷـﻬﺮ ﺳﺎري 150 ﮐﯿﻠﻮﻣﺘﺮ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻃﺒﻖ ﺟﺪﯾﺪﺗﺮﯾﻦ ﮔﺰارش ﺣﺎﺿﺮ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﭘﺎرك 625 ﻫﮑﺘﺎر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.

5.ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎ 

ﺑﺮاي اﯾﻨﮑﻪ ﺑﺘﻮان ﺑﺮاي ﯾﮏ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ اراﺋﻪ ﮔﺮدد ﺑﺎﯾﺪ درﺑﺎره ﺟﻨﺒـﻪ ﻫـﺎي ﻣﺨﺘﻠـﻒ اﻗﺘﺼـﺎدي، ﺣﻘﻮﻗﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ ﮐﺎﻟﺒﺪي، ﻃﺒﯿﻌﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آن اﻧﺪﯾﺸﯿﺪه ﺷﻮد. اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد ﻫﺮ ﺗﻐﯿﯿﺮ در ﻗﻄﻌﻪ زﻣﯿﻨﯽ ﺑﺎﯾﺪ ﻃﺮﺣﯽ ﺗﻬﯿﻪ ﮔﺮدد، و اﯾﻦ ﻃﺮح ﺑﺮ اﺳﺎس ﺷﻨﺎﺧﺖ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﯿﻦ اﺳﺘﻔﺎده اﻧﺴﺎن از آن ﻗﻄﻌﻪ، ﻃﺒﯿﻌﺖ و ﺧـﻮد زﻣـﯿﻦ اراﺋـﻪ ﮔﺮدد. در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺟﻬﺖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽ ﺳﻨﮕﺎن ازﻧﻈﺮ ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ اﻧﺠـﺎم ﮔﯿـﺮد ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪه ﮐﻪ در ﭼﺎرﭼﻮب ﻣﺮاﺣﻠﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﻔﺼﻞ در زﯾﺮ ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮔﺮدد.

1-5-ﻣﺤﯿﻂ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ

1-1-5-زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ و رﯾﺨﺖ ﺷﻨﺎﺳﯽ زﻣﯿﻦ

در ﺑﺤﺚ زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ و رﯾﺨﺖ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﻣﯽﺗﻮان ﺑﯿﺎن ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﻧﻮاﺣﯽ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ و اﮐﻮﻟﻮژي داﺋﻤﺎً در ﺣﺎل ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﺎﻣﻞﻫﺎي ﻃﺒﯿﻌﯽ و اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺴﺘﮕﯽ دارد. ﻋﺎﻣﻞﻫﺎي ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺧﻂ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺑﻪ ﺳﻪ روش ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ: ﺗﻐﯿﯿﺮات ﮐﻮﺗﺎه ﻣﺪت ﺷﺎﻣﻞ ﺗﺄﺛﯿﺮات ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﯾﯿﻦ رﻓﺘﻦ ﺟﺮﯾﺎن، ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﻠﻨﺪﻣﺪت ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻐﯿﯿﺮات اﻗﻠﯿﻤﯽ، ﻃﻮﻓﺎنﻫﺎي دورهاي و اﻣﻮاج، و ﺗﻐﯿﯿﺮات اﺗﻔﺎﻗﯽ ﺷﺎﻣﻞ روﯾﺪادﻫﺎي ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺟﺎﻣﻊ زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ و زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ و ﺗﻬﯿﻪ اﻃﻼﻋﺎت زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﯾﮑﯽ از ﻣﻔﯿﺪﺗﺮﯾﻦ و اﺻﻮﻟﯽﺗﺮﯾﻦ اﺑﺰارﻫﺎ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﮐﺎرﺑﺮي زﻣﯿﻦ اﺳﺖ. ﺑﻪﮔﻮﻧﻪاي ﮐﻪ ﻣﺸﮑﻼت ﻧﺎﺷﯽ از ﺷﺮاﯾﻂ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت رﺳﺎﻧﺪه ﮐﻪ ﺗﻬﯿﻪ اﻃﻼﻋﺎت زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﯾﮑﯽ از اﺻﻮل اوﻟﯿﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﮐﺎرﺑﺮي زﻣﯿﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.

2-1-5-ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ، ﭘﺴﺘﯽ ﺑﻠﻨﺪي

ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ، ﭘﺴﺘﯽ ﺑﻠﻨﺪي ﺑﺮاي ﻧﺸﺎن دادن ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ ﺳﻄﺢ زﻣﯿﻦ ﺑﮑﺎر ﻣﯽروﻧﺪ. اﯾﻦ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎ ﺑﺮاي ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ اﻃﻼﻋﺎت ﻣﻔﯿﺪ آن ازﺟﻤﻠﻪ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻧﺪازهﮔﯿﺮي ﻓﻮاﺻﻞ اﻓﻘﯽ و ﯾﺎ ارﺗﻔﺎع ﻋﻤﻮدي ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﯾﮏ وﺳﯿﻠﻪ اﺳﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽروﻧﺪ. ﻣﻨﺤﻨﯽﻫﺎي ﻣﯿﺰان ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻤﻮدن وﺿﻌﯿﺖ ﭘﺴﺘﯽ و ﺑﻠﻨﺪي ﻧﺎﺣﯿﻪ ارﺗﻔﺎع و ﺷﯿﺐ واﻗﻌﯽ ﻣﺤﻞ را ﻧﯿﺰ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ. ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﻨﺤﻨﯽﻫﺎي ﻣﯿﺰان ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﻣﺴﺎﻓﺖ ﻋﻤﻮدي ﺑﯿﻦ دو ﻣﻨﺤﻨﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ. اﯾﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮاي ﺗﻤﺎم ﻣﻨﺤﻨﯽﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﯽ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد. ﻣﮕﺮ در ﻣﻮاﻗﻌﯽ ﮐﻪ ارﺗﻔﺎع ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻌﯿﻨﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﻠﻪ و ﻏﯿﺮه را ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪ. اﯾﻦ ﻧﻘﺸﻪ ﻫﺎ ﻣﻌﻤﻮﻻً ﺑﺮاي ﻧﺸﺎن دادن ﺷﮑﻞ ﮐﻠﯽ زﻣﯿﻦ ﮐﺎﻓﯽاﻧﺪ، ﻟﯿﮑﻦ درﺑﺎره ﺑﺎ ﺟﺰﺋﯿﺎت ﺷﮑﻞ زﻣﯿﻦ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻔﯿﺪ. ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮاي اﻣﮑﺎنﺳﻨﺠﯽ ﭘﺮوژه ﺗﻬﯿﻪ ﻣﯽﺷﻮد. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ ﺳﺎﯾﺖ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﻣﯽﺗﻮان ﮐﺎرﺑﺮيﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻃﻮري در آن ﺟﺎﻧﻤﺎﯾﯽ ﮐﺮد و ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﯿﻦ ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ آﺳﯿﺐ را اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺧﺎﻃﺮ اﯾﻦ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎ ﯾﮑﯽ از اﺑﺰار ﻣﻬﻢ و اوﻟﯿﻪ ﺑﺮاي ﻃﺮح ﺗﻮان زﻣﯿﻦ ﺑﻪ ﮐﺎر ﻣﯽرود.

ﻣﺄﺧﺬ: ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺑﺮش ﻃﻮﻟﯽ ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن

ﺑﺮش ﻋﺮﺿﯽ ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن  ﻣﺄﺧﺬ: ﻧﮕﺎرﻧﺪه

ﻧﻘﺸﻪ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﻣﺄﺧﺬ:ﻧﮕﺎرﻧﺪه

3-1-5-ﮔﺴﻞﻫﺎي زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ

ﮐﻮهﻫﺎي اﻟﺒﺮز ﺑﻪﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از ﻧﻮاﺣﯽ ﻟﺮزهﺧﯿﺰ اﯾﺮان ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ازﺟﻤﻠﻪ ﻓﺮآﯾﻨﺪ دﯾﻨﺎﻣﯿﮑﯽ در اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺗﮑﺘﻮﺗﯿﮏ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﮔﺴﻠﯽ و ﭼﯿﻦ ﺧﻮردﮔﯽﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮد ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺟﺒﺎل اﻟﺒﺮز در داﻣﻨﻪﻫﺎي ﺷﻤﺎﻟﯽ و ﺟﻨﻮﺑﯽ روراﻧﺪﮔﯽﻫﺎي ﭘﺮﺷﯿﺒﯽ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﺷﻤﺎل دارد ﮐﻪ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻋﻤﻞ ﺗﮑﻨﻮﺗﯿﮑﯽ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد. ﻟﺬا ﺳﻄﺢ ﭘﻬﻨﻪ ﺧﻄﺮ ﺑﺎﻻي زﻟﺰﻟﻪ در اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران ﺣﺪود 70 درﺻﺪ از ﺳﻄﺢ اﺳﺘﺎن را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﯽﺷﻮد. در ﻧﺎﺣﯿﻪ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن، ﮔﺴﻠﯽ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺳﺎزوﮐﺎر اﻣﺘﺪاد ﻟﻐﺰ ﭼﭗ ﮔﺮد ﮐﻪ راﺳﺘﺎي آن ﺷﻤﺎﻟﯽ ﺟﻨﻮﺑﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ؛ اﻣﺘﺪاد اﯾﻦ ﮔﺴﻞ از ﺷﻤﺎل ﺑﻪ درﯾﺎي ﺧﺰر رﺳﯿﺪه و از ﺟﻨﻮب ﺗﺎ ﮔﺴﻞ ﺧﺰر اداﻣﻪ دارد. اﯾﻦ ﮔﺴﻞ، در دﺷﺖ ﺳﺎﺣﻠﯽ، ﺑﺎ رﺳﻮﺑﺎت ﮐﻮاﺗﺮﻧﺮﭘﻮﺷﯿﺪه ﺷﺪه، ﻟﯿﮑﻦ ﺷﻮاﻫﺪ ﻋﻤﻠﮑﺮد آن در ﺳﻄﺢ، ﺑﻪ ﺻﻮرت آﺑﺮاﻫﻪﻫﺎي ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﯿﺺ اﺳﺖ. ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻣﮑﺎن ﮐﺎرﺑﺮيﻫﺎ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪ ﮔﺴﻞﻫﺎ ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﯽﺷﻮد و در ﻣﻮاﻗﻊ وﻗﻮع زﻟﺰﻟﻪ ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎنﻫﺎ اﯾﺠﺎد ﻣﯽﺷﻮد. و آﺳﯿﺐ ﮐﻤﺘﺮي ﺑﻪ زﻣﯿﻦ و ﻋﻮاﻣﻞ آن ﻣﯽرﺳﺪ.

ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ زﻣﯿﻦﻟﻐﺰش و ﮔﺴﻞﻫﺎي ﻣﺎزﻧﺪران

ﻣﺄﺧﺬ: ﭘﺎﯾﮕﺎه ﻋﻠﻤﯽ، ﺧﺒﺮي، ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ، ﻣﺪرﯾﺖ ﺷﻬﺮي و ﺷﻮراﻫﺎي اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران

نقشه گسل های اصلی مازندران

ماخذ: بهزاد پورمحمد، خبرگزاری فارس مازندران

4-1-5-ﻟﻨﺪ ﻓﺮمﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﯽ

ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ ﻟﻨﺪ ﻓﺮمﻫﺎي ﻧﺎﺣﯿﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺗﺎ ﺳﺮخرود ﻋﺒﺎرت اند از: ارﺗﻔﺎﻋﺎت (ﮐﻮﻫﺴﺘﺎن)، ﻣﺨﺮوط اﻓﮑﻨﻪ، ﺑﺴﺘﺮ رود، دﺷﺖ ﺳﯿﻼﺑﯽ، ﭘﻬﻨﻪ دﻟﺘﺎﯾﯽ، ﺟﻠﮕﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ و درﯾﺎﮐﻨﺎر ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ آﯾﻨﺪ رﺳﻮبﮔﺬاري ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪه اﻧﺪ. ﻟﻨﺪ ﻓﺮم ﮐﻮﻫﺴﺘﺎن ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺮ ﺳﺎزﻧﺪﻫﺎي ﺳﺨﺖ زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺑﻮده ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ارﺗﻔﺎﻋﺎت ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﯽ رﺧﻨﻤﻮن ﯾﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ. ﻣﺨﺮوط اﻓﮑﻨﻪ از ﻟﻨﺪﻓﺮمﻫﺎي ﺷﺎﺧﺺ واﺣﺪ ﺗﭙﻪ ﻣﺎﻫﻮر ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽرود، آﺑﺮﻓﺖﻫﺎي درﺷﺖداﻧﻪ ﺑﺎ زﻣﯿﻨﻪ رﯾﺰداﻧﻪ، اﺟﺰاءﺗﺸﮑﯿﻞ دﻫﻨﺪه آنﻫﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻟﻨﺪﻓﺮم دﺷﺖﻫﺎي ﺳﺎﺣﻠﯽ رودﺧﺎﻧﻪ ﮐﻪ از ﮔﺴﺘﺮش  ﻋﺮﺿﯽ ﮐﻤﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮده، ﻟﯿﮑﻦ ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد زﯾﺎد و ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮش ﻃﻮﻟﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪ از دهﻫﺎ، دﺷﺖ و ﻧﻮار ﺳﺎﺣﻠﯽ ﻋﺒﻮر ﻣﯽﮐﻨﺪ. ﻟﻨﺪﻓﺮم دﺷﺖ ﺳﯿﻼﺑﯽ، ﺧﺎرﺟﯽﺗﺮﯾﻦ ﻟﻨﺪﻓﺮم ژﺋﻮﻣﺮﻓﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ ﮐﻪ اﺟﺰاء ﺗﺸﮑﯿﻞ دﻫﻨﺪه آن از رﺳﻮﺑﺎت رﯾﺰداﻧﻪ ﺳﯿﻠﺘﯽ و رﺳﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞﺷﺪه اﻧﺪ. ﺑﺨﺶ وﺳﯿﻌﯽ از اراﺿﯽ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮردﺑﺮرﺳﯽ داراي ﻣﺮﻓﻮﻟﻮژي دﺷﺖ ﺳﯿﻼﺑﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﻟﻨﺪ ﻓﺮم ﺟﻠﮕﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺣﺪﻓﺎﺻﻞ زﯾﺮ واﺣﺪ رودﺧﺎﻧﻪ و دﻟﺘﺎ اﺳﺖ. ﻟﻨﺪﻓﺮم دﺷﺖ دﻟﺘﺎﯾﯽ اﯾﻦ دﺷﺖﻫﺎ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﺳﻄﺢ درﯾﺎ و ﭘﯿﺸﺮوي و ﭘﺲروي ﻧﻮار ﺳﺎﺣﻠﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻟﻨﺪﻓﺮم درﯾﺎﮐﻨﺎر ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﭘﺮوﻓﯿﻞ ﺳﺎﺣﻞ ﺗﻮﺳﻂ رﺳﻮﺑﺎت ﻣﺎﺳﻪاي اﺳﺖ. ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت ﻓﺼﻠﯽ و دورهاي و ﻃﻮﻓﺎنﻫﺎي زﻣﺴﺘﺎﻧﻪ در ﺳﻮاﺣﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻮﻗﻌﯿﺖ اﯾﻦ ﻟﻨﺪﻓﺮم را دﭼﺎر ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ.

ﻣﺄﺧﺬ: ﻧﻘﺸﻪ ﻟﻨﺪﻓﺮم ﺟﻨﮕﻞ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن

5-1-5- ﺑﺮرﺳﯽ وﺿﻌﯿﺖ اﻗﻠﯿﻤﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ

اﻗﻠﯿﻢ ﻫﺮ ﺳﺮزﻣﯿﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ در ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻧﻮاﺣﯽ زﯾﺴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽرود. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﯾﮑﯽ از ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻫﺮ ﻧﻈﺎم ﺣﯿﺎﺗﯽ ﯾﺎ  اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ را آب و ﻫﻮا ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﭼﻨﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎﯾﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. اﻧﺴﺎن ﺑﺮاي رﺳﯿﺪن ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺧﻮد ﮔﺎﻫﯽ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ اﯾﺠﺎد ﺗﻐﯿﯿﺮات در ﻧﻈﺎم ﺣﯿﺎﺗﯽ دارد. ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﮐﻠﯿﺪﻫﺎﯾﯽ را در دﺳﺖ دارد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻨﻈﯿﻢ آنﻫﺎ ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺧﻮد را ﺑﺮآورده ﻣﯽﺳﺎزد. اﻣﺎ او ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ در آب و ﻫﻮاي اﻃﺮاف ﺧﻮد ﺗﻐﯿﯿﺮات ﭼﻨﺪاﻧﯽ ﺑﻪ وﺟﻮد آورد وﻟﯽ دررﺳﯿﺪن ﺑﻪ اﻫﺪاف ﺧﻮد ﻣﺠﺒﻮر ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اوﺿﺎع ﺣﯿﺎﺗﯽ را ﺑﺎ ﺷﺮاﯾﻂ آب و ﻫﻮاﯾﯽ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ دﻫﺪ، ﺑﺮاي اﯾﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ وﺿﻌﯿﺖ آب و ﻫﻮاي اﻃﺮاف ﺧﻮد را دﻗﯿﻘﺎً ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﮐﻨﺪ. ﺑﺮ ﻫﻤﯿﻦ اﺳﺎس وﺿﻌﯿﺖ اﻗﻠﯿﻤﯽ اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ﺟﻠﮕﻪاي و دﺷﺖ داراي آب و ﻫﻮاي ﻣﻌﺘﺪل و ﻣﺮﻃﻮب و در ﺑﺨﺶﻫﺎي ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﯽ داراي آب و ﻫﻮاي ﺳﺮد و ﻣﺮﻃﻮب ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. وﺟﻮد ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﮐﻨﻨﺪه ﻫﻮا در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻫﻤﭽﻮن ﻫﻢﺟﻮاري ﺑﺎ درﯾﺎي ﻣﺎزﻧﺪران، وﺿﻌﯿﺖ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ اﻧﺒﻮه، ورود ﺟﺮﯾﺎنﻫﺎ و ﺗﻮده ﻫﻮاي ﻣﺮﻃﻮب ﻣﺪﯾﺘﺮاﻧﻪاي از ﺳﻤﺖ ﻏﺮب و ﺷﻤﺎل ﻏﺮب ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮوز و ﭘﯿﺪاﯾﺶ ﭼﻨﯿﻦ آب و ﻫﻮاﯾﯽ در ﺧﻄﻪ ﺷﻤﺎل ﮐﺸﻮر ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ. اﯾﻦ ﺳﺎﯾﺖ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﺑﻮده ﮐﻪ درﻧﺘﯿﺠﻪ داراي اﻗﻠﯿﻢ ﺳﺮد و ﻣﺮﻃﻮب ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.

6-1-5- وﯾﮋﮔﯽ آب درﯾﺎي ﺧﺰر

وﯾﮋﮔﯽ آبﻫﺎي ﺳﻄﺤﯽ درﯾﺎي ﺧﺰر در ﻣﻨﻄﻘﻪي ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺑﺎ دﻣﺎﯾﯽ (21/88ﺗﺎ22/88) درﺟﻪ ﺳﺎﻧﺘﯽ ﮔﺮاد، ﮔﺴﺘﺮه ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺷﻮري ﺑﯿﻦ (11/16ﺗﺎ g/kg30/11، ﻣﻘﺪارﺳﯿﻠﯿﮑﺎت در ﮔﺴﺘﺮه(0/064ﺗﺎ0/221) ﻣﯿﻠﯽ ﮔﺮم ﺑﺮ ﻟﯿﺘﺮ، ﻏﻠﻈﺖ ﻓﺴﻔﺎت در ﻣﺤﺪوده (ND0/01 ) میلی گرم ﺑﺮ ﻟﯿﺘﺮ ﮐﻠﺴﯿﻢ ﮐﺮﺑﻨﺎﺗﯽ، ﻗﻠﯿﺎﺋﯿﺖ آن درﮔﺴﺘﺮه187/5 ﺗﺎ200ﻣﯿﻠﯽ ﮔﺮم ﺑﺮ ﻟﯿﺘﺮ و اﮐﺴﯿﮋن ﺣﺪاﮐﺜﺮ 8/42 ﻣﯿﻠﯽ ﮔﺮم ﺑﺮ ﻟﯿﺘﺮ ﺑﻮده و آب ﮐﺎﻣﻼً اﺷﺒﺎع از اﮐﺴﯿﮋن ارزﯾﺎﺑﯽ ﺷﺪه، و ﻋﻠﺖ ﭘﺎﯾﯿﻦ ﺑﻮدن ﺳﻄﺢ ﻓﺴﻔﺎت در اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﻋﺪم وﺟﻮد رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺰرگ اﺳﺖ.

1-6-1-5- آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ

ﺗﺮاز آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در ﻧﻮار ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺑﺎﻻ ﺑﻮده و ﺳﻄﺢ اﯾﺴﺘﺎﺑﯽ در ﻋﻤﻖ ﮐﻤﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﺧﺎك ﻗﺮار دارد. ﺳﻄﺢ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در ﻧﻮاﺣﯽ ﮐﻮﻫﺴﺘﺎﻧﯽ و ﮐﻮﻫﭙﺎﯾﻪاي، ﻋﻤﯿﻖ، و در ﻧﻮاﺣﯽ ﺟﻠﮕﻪاي ﮐﻢﻋﻤﻖ اﺳﺖ، و در ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﺳﺎﺣﻞ ﮐﺎﻣﻼً ﺑﻪ ﺳﻄﺢ زﻣﯿﻦ رﺳﯿﺪه و اراﺿﯽ ﺑﺎﺗﻼﻗﯽ و ﻣﺮﻃﻮب اﯾﺠﺎد ﻣﯽﮐﻨﺪ. ﻋﻤﻖ 2 ﻣﺘﺮ ﺗﺎ 3 ﻣﺘﺮ ﮐﻪ ﻋﻤﻖ ﻣﻌﻤﻮل اﺟﺮاي ﺷﺎﻟﻮده ﺳﺎﺧﺘﻤﺎنﻫﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، ﻏﺎﻟﺒﺎً در ﻣﻌﺮض ﺣﻀﻮر آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﻗﺮار دارد.

ﭼﻮن اوﻻً ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﻋﻤﻖ ﺳﻄﺢ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺣﺪود 3 ﻣﺘﺮ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﺛﺎﻧﯿﺎً ﻣﯿﺎﻧﻪ ﺑﺮاﺑﺮ 2/2 ﻣﺘﺮ اﺳﺖ ﯾﻌﻨﯽ 50 درﺻﺪ ﮔﻤﺎﻧﻪﻫﺎ داراي ﻋﻤﻖ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﮐﻤﺘﺮ از 2/2 ﻣﺘﺮ ﻫﺴﺘﻨﺪ. از ﻃﺮﻓﯽ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽﮔﺮدد ﮐﻪ ﺣﺪود 75 درﺻﺪ ﮔﻤﺎﻧﻪﻫﺎ داراي ﻋﻤﻖ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﮐﻤﺘﺮ از 3 ﻣﺘﺮ ﻫﺴﺘﻨﺪ.

ﻧﻘﺸﻪ ﺷﺎﺧﺺ ﮐﯿﻔﯿﺖ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ GQI دﺷﺖ ﻧﻮﺷﻬﺮﻧﻮر

2-6-1-5- اﻧﻮاع و ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻃﻼﻋﺎت آبﻫﺎي ﺳﻄﺤﯽ و زﻫﮑﺸﯽ.

1-2-6-1-5- درﺟﮥ ﮐﯿﻔﯿﺖ آب از ﻃﺮﯾﻖ اوﻟﯿﺎي رودﺧﺎﻧﻪ

ﺑﻪ ﮔﺰارش رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت آب، ﻣﻬﻨﺪس ﺟﻮاد ﻣﻠﮏ ﻣﺪﯾﺮ ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻠﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت درﯾﺎي ﺧﺰر آﺧﺮﯾﻦ وﺿﻌﯿﺖ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت و ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﺗﺮاز آب درﯾﺎي ﺧﺰر در ﺳﺎل آﺑﯽ ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﺗﺮاز آب درﯾﺎي ﺧﺰر در ﺳﺎل آﺑﯽ (1392-93) ﺑﺮاﺑﺮ 26/67- ﺳﺎﻧﺘﯿﻤﺘﺮ ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ. ﺑﺎ42 ﺳﺎﻧﺘﯿﻤﺘﺮ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﺳﺎل ﻗﺒﻞ8ﻣﺘﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎل آﺑﯽ ﻗﺒﻞ  ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻋﻼم ﺣﺪ ﺑﺴﺘﺮ درﯾﺎي ﺧﺰر (ﺗﺮاز 7/24- ﻣﺘﺮ) از ﺳﻮي وزارت ﻧﯿﺮو، ﻻزم اﺳﺖ ﭘﺮوژه ﺗﻬﯿﻪ ﻧﻘﺸﻪ ﺣﺪ ﺑﺴﺘﺮ و ﺣﺮﯾﻢ درﯾﺎي ﺧﺰر و ﻋﻼﻣﺖﮔﺬاري ﺳﻮاﺣﻞ ﺑﺎ ﺟﺪﯾﺖ اﺟﺮا ﺷﻮد زﯾﺮا ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﮐﺎﻫﺶ ﺗﺮاز آب درﯾﺎ ﺗﺠﺎوز ﺑﻪ ﺣﺮﯾﻢ درﯾﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ. ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﻤﺪه ﺗﺄﻣﯿﻦ آب در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص آب ﺷﺮب، ﭼﺎه هاي ﻋﻤﯿﻖ، ﮐﻢﻋﻤﻖ و ﭼﺸﻤﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ. روﻧﺪ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﻨﺤﻨﯽﻫﺎي ﺗﺮاز آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در اﯾﻦ دﺷﺖ ﺷﺮﻗﯽ– ﻏﺮﺑﯽ ﺑﻮده و رﻗﻮم آنﻫﺎ از ﺟﻨﻮب ﺑﻪ ﺷﻤﺎل ﮐﺎﻫﺶ ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ. ﺑﯿﺸﯿﻨﻪ ﺗﺮاز آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺑﺎ رﻗﻢ90 ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اراﺿﯽ ﺟﻨﻮﺑﯽ دﺷﺖ و ﮐﻤﯿﻨﻪ آن در اراﺿـﯽ ﺳـﺎﺣﻠﯽ دﺷـﺖ 25 ﻣﺘﺮ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ .ﺟﻬﺖ ﺟﺮﯾﺎن آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در اﯾﻦ دﺷﺖ از ﺟﻨﻮب ﺑﻪ ﺷﻤﺎل ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺑﻪوﺳﯿﻠﻪ ﺷﺎﺧﺺ GQI در اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ 9,91 درﺻﺪ را ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ، اﯾﻦ ﻣﻘﺎدﯾﺮ از ﺷﺎﺧﺺ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻋﺎﻟﯽ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺟﻬﺖ ﻣﺼﺎرف ﺷﺮب را ﺑﯿﺎن ﻣﯽدارد. ﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ ﻫﻤﻪ ﻣﻨـﺎﻃﻖ داراي آب ﺷﺮب ﻣﻨﺎﺳﺐ ازﻧﻈﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﻣﻮردﺑﺮرﺳﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ. ﮐﻪ ﺧﻮد ﯾﮏ ﺗﻮان ﺟﻬﺖ اﺳﺘﻔﺎده در ﺳﺎﯾﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺟﻬﺖ ﮐﺎﻫﺶ آﻟﻮده ﮐﺮدن آن ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﯾﺪ و از آن ﺑﻪ ﻧﺤﻮ اﺣﺴﻨﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد.

ﺳﻔﺮه آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ در ﻧﻮاﺣﯽ ﺳﺎﺣﻠﯽ درﯾﺎﻫﺎ ﻫﻤﻮاره ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﻧﻔﻮذ آبﺷﻮر ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ. ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﻧﻔﻮذ آبﺷﻮر ﺑﻪ داﺧﻞ ﺧﺸﮑﯽ اﻓﺰاﯾﺶﯾﺎﻓﺘﻪ و ﺑﻬﺮهﺑﺮداري ﺑﯽروﯾﻪ از آنﻫﺎ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ آﻟﻮدﮔﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ را ﺑﻪ دﻧﺒﺎل داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. در ﻏﺎﻟﺐ ﻣﻮارد از ﺑﯿﻦ ﺑﺮدن اﯾﻦ آﻟﻮدﮔﯽ ﮐﺎر آﺳﺎﻧﯽ ﻧﺒﻮده و اﺣﺘﯿﺎج ﺑﻪ ﻣﻬﺮ و ﻣﻮمﻫﺎ وﻗﺖ و ﺻﺮف ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎي زﯾﺎدي اﺳﺖ. در ﺻﻮرت آﻟﻮده ﺷﺪن آب، زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ، رﻓﻊ آﻟﻮدﮔﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﭘﺮﻫﺰﯾﻨﻪ و ﻓﺮآﯾﻨﺪي ﻃﻮﻻﻧﯽ ﻣﺪت ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻌﻼوه ﺗﺄﺛﯿﺮات آﻟﻮدﮔﯽ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺨﺘﺺ ﭼﺎهﻫﺎي ﺗﺄﻣﯿﻦ آب و آﺑﺨﻮان ﻧﺒﻮده و ﺣﺮﮐﺖ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ درﯾﺎﭼﻪﻫﺎ و رودﺧﺎﻧﻪﻫﺎ ﺑﺎﻋﺚ آﻟﻮدﮔﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺳﻄﺤﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﯽﺷﻮد، ﮐﻪ ﻋﻮاﻗﺐ زﯾﺴﺖﻣﺤﯿﻄﯽ ﺧﻄﺮﻧﺎﮐﯽ را ﺑﻪ دﻧﺒﺎل دارد. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﺎﯾﺪ در ﻣﯿﺰان ﺑﻬﺮه وري از آن دﻗﺖ ﻻزم اﻧﺠﺎم ﮔﯿﺮد و ﺟﺎﻧﻤﺎﯾﯽ ﮐﺎرﺑﺮيﻫﺎ در ﺻﻮرﺗﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ از آﻟﻮده ﮐﺮدن آبﻫﺎ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﯾﺪ.

ﻧﻘﺸﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺮداري ﺑﺮاي ﺑﺮرﺳﯽ آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺷﺮب

ماخذ: ﻧﻘﺸﻪ ﻣﯿﺰان ﺑﺎرش ﻣﺎزﻧﺪران

2-2-6-1-5-رﯾﺴﮏ ﺳﯿﻞ اﻧﺠﺎمﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ اوﻟﯿﺎي رودﺧﺎﻧﻪ

ﺳﯿﻞﮔﯿﺮي از ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪهﻫﺎي ﻫﯿﺪروﮐﻮﻟﻮژﯾﮏ ﻃﺒﯿﻌﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ دوره ﺳﺒﺐ وارد ﺷﺪن ﺧﺴﺎرتﻫﺎﯾﯽ ﺑﻪ دﺳﺘﺎوردﻫﺎي ﺑﺸﺮي ﻣﯽﺷﻮد ﺳﯿﻞ ﮔﯿﺮي ﺑﺎﻋﺚ ﻏﺮق ﺷﺪن زﻣﯿﻦﻫﺎي ﺣﺎﺷﯿﻪاي و آﺳﯿﺐ رﺳﺎﻧﺪن ﺑﻪ زﻣﯿﻦ ﮐﺸﺎورزي، ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺷﻬﺮي و ﻧﯿﺰ ﺧﺴﺎرتﻫﺎي ﺟﺎﻧﯽ و اﻟﺒﺘﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ، ﻣﯿﺮاث ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ، اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢﻫﺎي ﻃﺒﯿﻌﯽ، اﻗﺘﺼﺎد و زﻧﺪﮔﯽ اﻧﺴﺎن ﻣﯽﺷﻮد. از ﻃﺮﯾﻖ ﺗﺤلیلﻫﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ و روشﻫﺎي ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﺧﺴﺎرت ﻧﺎﺷﯽ از وﻗﻮع ﺳﯿﻼب را ﮐﺎﻫﺶ داد. ﺳﯿﻠﯽ در ﺳﺎل1387 اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران را ﻓﺮاﮔﺮﻓﺖ. ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﯿﺰان ﺑﺎرش در اﯾﺴﺘﮕﺎهﻫﺎي ﻫﻮاﺷﻨﺎﺳﯽ واﻗﻊ در ﺳﻄﺢ اﺳﺘﺎن ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﯿﺸﯿﻨﻪ ﺑﺎرش ﺑﻪ ﻣﯿﺰان 82 ﻣﯿﻠﯿﻤﺘﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ. در ﻃﯽ اﯾﻦ رﺧﺪاد ﻣﺤﻮر اﺻﻠﯽ راه ﺳﺎري ﺑﻪ ﻧﮑﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﮐﺎﻫﺶ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ و ﺟﻨﮕﻠﯽ، ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮدن ﺟﻬﺖ ﺷﺨﻢ زﻣﯿﻦﻫﺎي داﻣﻨﻪاي، ﻧﺒﻮد ﺷﺒﮑﻪ زﻫﮑﺸﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ، ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﻣﻌﺎﺑﺮ زﯾﺮ ﭘﻞﻫﺎ و روﮔﺬرﻫﺎ ﺗﻮﺳﻂ آوردﻫﺎي ﺳﯿﻼب، ﻋﺪم رﻋﺎﯾﺖ ﺣﺮﯾﻢ ﻣﺴﯿﻞﻫﺎ و ﺳﺎﺧﺖوﺳﺎزﻫﺎي ﺳﻨﺘﯽ ازﺟﻤﻠﻪ ﻋﻮاﻣﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﺗﺸﮑﯿﻞ رﺳﻮﺑﺎت ﺳﻄﺢ ﻣﻨﻄﻘﻪ از رس و ﺳﺎﯾﺮ ﺧﺎكﻫﺎي ﺑﺎ ﭼﺴﺒﻨﺪﮔﯽ ﮐﻢ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺟﺬب آب روان ﺷﺪه و اﯾﺠﺎد ﮔﻞ رواﻧﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ از ﻋﻮاﻣﻞ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﺸﺪﯾﺪ ﺧﺴﺎرتﻫﺎ ﺳﯿﻞ در اﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ.

در ﮐﻞ ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﺄﺛﯿﺮﮔﺬار ﺑﺮ وﻗﻮع ﺳﯿﻼب ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻃﺒﯿﻌﯽ و ﯾﺎ دﺧﺎﻟﺖﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ. در ﺑﺨﺶ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪوﺳﯿﻠﻪ ﺣﻮزه آﺑﺨﯿﺰ و در ﺑﺨﺶ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻧﯿﺰ ﺑﻬﺮه ﺑﺮداريﻫﺎي ﻏﯿﺮاﺻﻮﻟﯽ اﻧﺴﺎن از ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻧﻘﺶ اﺻﻠﯽ را دارد. ﻟﺬا ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﺑﺎ ﻫﺪف ﻣﻬﺎر و ﮐﻨﺘﺮل ﺳﯿﻼب ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ در اﯾﺠﺎد رواﻧﺎب و وﻗﻮع ﺳﯿﻼب ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ.

2-5. ﻣﺤﯿﻂ ﻃﺒﯿﻌﯽ

1-2-5. وﯾﮋﮔﯽ ﺧﺎك

در ﻧﻮار ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺷﻤﺎل اﯾﺮان، ﻋﻮارض ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﮐﻮه و درﯾﺎ ﮐﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﮐﻢ ﺑﻮدن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﮐﻮه و درﯾﺎ ﺳﺒﺐ ﮔﺴﺘﺮدﮔﯽ ﻋﻮارض زﻣﯿﻦ و ﺗﻨﻮع ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ در اﯾﻦ ﭘﻬﻨﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ. ﻋﻮارض زﻣﯿﻦ در ﻋﺮض اﯾﻦ ﻧﻮار ﺷﺎﻣﻞ ﺳﺎﺣﻞ، ﺗﻠﻤﺎﺳﻪ (ﺣﺪﻓﺎﺻﻞ ﺑﯿﻦ ﺳﺎﺣﻞ و ﺟﻠﮕﻪ)، ﺟﻠﮕﻪ، ﮐﻮﻫﭙﺎﯾﻪ ﺑﺎ ﺧﺎﮐﯽ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﻫﻤﮕﻦ در ﻋﻤﻖ و ﺑﺴﺘﺮ ﺳﻨﮕﯽ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻪ زﻣﯿﻦ و ﮐﻮه ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺧﺎك ﺳﺎﺣﻞ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷﺎﻣﻞ رﺳﻮﺑﺎت درﯾﺎﯾﯽ ﻗﺪﯾﻤﯽ و ﺟﺪﯾﺪ (از ﺟﻨﺲ ﻣﺎﺳﻪ و ﺳﯿﻠﺖ)، ﺧﺎك ﺟﻠﮕﻪ، ﻏﺎﻟﺒﺎً از ﻧﻮع ﺧﺎك آﺑﺮﻓﺘﯽ ﻧﺎﺷﯽ از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي رودﺧﺎﻧﻪاي و رﺳﻮﺑﺎت ﻣﺨﺮوط اﻓﮑﻨﻪ (رﯾﺰداﻧﻪ، ﻣﺘﻮﺳﻂ داﻧﻪ و ﺑﺰرگ داﻧﻪ)، ﮐﻮﻫﭙﺎﯾﻪ اﻏﻠﺐ داراي ﺑﺎﻓﺖ ﺗﭙﻪ ﻣﺎﻫﻮر ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﺧﺎك ﮐﻢ و ﻫﻤﮕﻦ در ﻋﻤﻖ و ﮐﻮه داراي ﺑﺎﻓﺖ ﺳﻨﮕﯽ از ﻧﻮع ﺻﺨﺮهﻫﺎي رﯾﺰﺷﯽ، ﺳﻨﮓآﻫﮏ ﻣﺎرﻧﯽ، ﺳﻨﮓ ﺗﻮﻓﯿﺖ، ﻣﺎﺳﻪ ﺳﻨﮓ، ﺳﻨﮓآﻫﮏ ﺧﺎﮐﺴﺘﺮي روﺷﻦ، ﮐﻨﮕﻠﻮﻣﺮا و ﻏﯿﺮه ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ.

ﻧﻘﺸﻪ ﭘﻬﻨﻪ ﺑﻨﺪي ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪي ﺧﺎك اﺳﺘﺎنﻫﺎي ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺷﻤﺎل ﻣﺄﺧﺬ:

 1-1-2-5-ﻧﻮع ﺧﺎك

ﺧﺎك ﻗﺎﻟﺐ ﻣﻨﻄﻘﻪ، ﺗﺎ ﻋﻤﻖ 1 ﻣﺘﺮي ﻣﺎﺳﻪ ﺑﻮده و ﭘﺲ ازآن رس ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﻓﺮاواﻧﯽ را داد، درﺣﺎﻟﯽﮐﻪ در ﻋﻤﻖ3 ﻣﺘﺮي، رس ﺧﺎك ﻏﺎﻟﺐ و ﻣﺎﺳﻪ در رده دوم اﺳﺖ. ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﻋﻤﻖ 1 ﻣﺘﺮ ﺿﻤﻦ وﺟﻮد ﺧﺎك ﺳﺴﺖ ﻧﺒﺎﺗﯽ (10%)، ﭘﺮاﮐﻨﺪﮔﯽ ﺧﺎك داﻧﻪاي (63%)، از ﺧﺎك رﯾﺰداﻧﻪ(27%)، ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ وﻟﯽ در ﻋﻤﻖ 3 ﻣﺘﺮي ﮐﻪ ﻋﻤﻖ ﻗﺮارﮔﯿﺮي ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷﺎﻟﻮدهﻫﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ، ﺧﺎكﻫﺎي درﺷﺖداﻧﻪ و رﯾﺰداﻧﻪ ﻫﺮﮐﺪام ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺴﺎوي(50%) ﭘﺮاﮐﻨﺪهﺷﺪه اﻧﺪ و در ﻋﻤﻖﻫﺎي زﯾﺎد، ﻧﻈﯿﺮ ﻋﻤﻖ 20 ﻣﺘﺮ، ﺧﺎك، ﻋﻤﺪﺗﺎً ﻣﺎﺳﻪاي و ﮐﻢ و ﺑﯿﺶ ﺷﻨﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. اﻟﺒﺘﻪ در ﻫﻤﻪ ﻋﻤﻖﻫﺎ ﺷﻦ در ﺣﺪي ﻣﺘﻌﺎدل (ﺑﯿﻦ 14 ﺗﺎ 24 درﺻﺪ) وﺟﻮد دارد؛ وﻟﯽ ﮐﺎﻣﻼً واﺿﺢ اﺳﺖ.

ﮐﻪ در ﻫﻤﻪ ﻋﻤﻖﻫﺎ ﻣﺎﺳﻪ (ﺑﺎ ﻣﻘﺪار 48 ،27 و 77 درﺻﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ در ﻋﻤﻖﻫﺎي 1 ،3 و 20 ﻣﺘﺮي) ﺑﺨﺶ ﻋﻤﺪهاي از ﺧﺎك ﭘﻬﻨﻪ ﻣﻮردﻣﻄﺎﻟﻌﻪ را ﺗﺸﮑﯿﻞ داده اﺳﺖ. دﺷﺖ ﻧﻮﺷﻬﺮ  ﻧﻮر ازﻧﻈﺮ ﻣﻮرﻓﻮﻟﻮژي ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ دو ﻧﺎﺣﯿﻪ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ اﺳﺖ، ﺑﺨﺶ ﺟﻨﻮﺑﯽ ﻣﺘﺸﮑﻞ از رﺳﻮﺑﺎت ﻣﺨﺮوط اﻓﮑﻨﻪ اي اﺳﺖ. ﺣﺪود ﮔﺴﺘﺮش ﻧﺎﺣﯿﻪ ﻣﺨﺮوط اﻓﮑﻨﻪ اي از ﺳﻤﺖ ﺷﻤﺎل ﺗﺎ دﺷﺖ ﺳﺎﺣﻠﯽ اﺳﺖ. ﺑﺨﺶ ﺷﻤﺎﻟﯽ از آﺑﺮﻓﺖﻫﺎي داﻧﻪ رﯾﺰ ﻣﺘﺸﮑﻞ ﺑﺮ رﺳﻮﺑﺎت رﺳﯽ، رس ﺳﯿﻠﺘﯽ و ﻣﺎﺳﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺸﺄ رودﺧﺎﻧﻪاي ﻣﺮداﺑﯽ و درﯾﺎﯾﯽ دارﻧﺪ. اﯾﻦ دو ﻧﺎﺣﯿﻪ ﺑﻪ وﺳﯿﻠﻪ ﺗﻔﺎوت ﺷﯿﺐ و ﺳﻨﮓ ﺷﻨﺎﺳﯽ از ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﯿﺺ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ.

5-2-1-2-ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪي ﺧﺎك

ﺗﻨﺸﯽ ﮐﻪ ﺧﺎك را ﺑﻪ ﻣﺮز ﮔﺴﯿﺨﺘﮕﯽ ﻣﯽرﺳﺎﻧﺪ ﻇﺮﻓﯿﺖ ﺑﺎرﺑﺮي ﻧﻬﺎﯾﯽ ﺧﺎك ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد. در ﭘﻬﻨﻪ ﺑﻨﺪي ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪي ﺧﺎك ﺑﺎﯾﺪ ﻧﺸﺴﺖ ﭘﺬﯾﺮي ﺧﺎك و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺷﮑﻞﻫﺎي ﺣﺎﺻﻞ از ﺑﺎرﮔﺬاري را ﻣﻮردﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮارداد. اﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﻪ وﯾﮋه در ﺧﺎكﻫﺎي رﺳﯽ ﮐﻪ ﺧﺎﺻﯿﺖ ﺧﻤﯿﺮي و ﺷﮑﻞﭘﺬﯾﺮي زﯾﺎد دارﻧﺪ ﺑﺪون اﯾﻨﮑﻪ ﮔﺴﯿﺨﺘﮕﯽ در آن ﺑﻪ وﻗﻮع ﺑﭙﯿﻮﻧﺪد، ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﯿﺖ ﺑﺴﯿﺎري ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ.

 ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﮐﻪ ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ اﺛﺮ ﻣﺸﺘﺮك آب و ﺧﺎك در ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ و ﺗﻮان ﺑﺎرﺑﺮي ﺧﺎك ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﯿﺖ وﯾﮋه اﺳﺖ. ازاﯾﻦرو ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ آﺛﺎر ﺗﻮأم آب و ﺧﺎك در ﻣﻨﺎﻃﻘﯽ ﮐﻪ ﺳﻄﺢ آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ ﺑﺎﻻﺳﺖ، ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد. ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ ارزش ﺑﺎرﺑﺮي ﮐﯿﻔﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﺎراﻣﺘﺮي ﮐﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪه ﻇﺮﻓﯿﺖ ﮐﯿﻔﯽ اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺎر از ﺷﺎﻟﻮده ﺑﻪ ﺧﺎك ﻣﺤﻞ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﯾﮑﯽ از ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ ﻓﺮاﺳﻨﺞ ﻫﺎﯾﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﭘﻬﻨﻪاي را ازﻧﻘﻄﻪ ﻧﻈﺮ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺎز ﺷﻬﺮي، اﺣﺪاث ﮐﺎرﺧﺎﻧﻪ، ﻋﺒﻮر ﻣﺴﯿﺮ راه ﯾﺎ ﺧﻂ اﻧﺘﻘﺎل و  ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ.

ماخذ: ﻧﻘﺸﻪ ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ ﭘﺎﯾﻪ ﺧﺎك اﺳﺘﺎن  ﻣﺎزﻧﺪران

ماخذ: ﻧﻘﺸﻪ ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ ﭘﺎﯾﻪ ﺳﻨﮓ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران

 5-2-4-ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ

ﺷﻨﺎﺧﺖ دﻗﯿﻖﺗﺮ ﺗﻮان ﻣﺤﯿﻂ و ﻧﯿﺰ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ و ﺣﻔﺎﻇﺖ از ذﺧﺎﯾﺮ ژﻧﺘﯿﮑﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮﺧﻮرداري از ﺷﺒﮑﻪﻫﺎي ﺣﯿﺎﺗﯽ ﭘﯿﭽﯿﺪهﺗﺮ و درﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﺤﯿﻂ ﭘﺎﯾﺪارﺗﺮ، ﺿﺮوري اﺳﺖ. ﺗﻮﺳﻌﻪ و اﻧﺘﺸﺎر ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي ﮔﯿﺎﻫﯽ در ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺗﺼﺎدف و اﺗﻔﺎق ﻧﯿﺴﺖ. ﭘﺮاﮐﻨﺶ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﮔﯿﺎﻫﯽ در ﻣﺤﺪودهﻫﺎي ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎﯾﯽ ﺧﺎﺻﯽ اﻣﮑﺎنﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ و ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﻣﺤﯿﻄﯽ (وﯾﮋﮔﯽﻫﺎ و ﺧﻮاﻫﺶﻫﺎي ﺑﻮم ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ) وﯾﮋه اي ﮐﻪ دارد ﻣﮑﺎﻧﯽ را ﺑﻪﻋﻨﻮان روﯾﺸﮕﺎه ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮد اﻧﺘﺨﺎب ﻣﯽﮐﻨﺪ(ﻣﻮﻟﺮ و ﻫﻤﮑﺎرن). ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ اﺳﺘﻘﺮارﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﺮ روي ﺧﺎك در ﻫﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﺸﺎن دﻫﻨﺪه ﭘﺎﯾﺪاري ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﻄﻠﻮب ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ و ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺧﺎك و ﻧﯿﺰ ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺑﻮدن ﺷﺮاﯾﻂ اﻗﻠﯿﻤﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. و از ﺳﻮي دﯾﮕﺮ در ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻫﻤﻮار و ﻣﺴﻄﺢ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﺸﺨﺼﺎً ﺧﺎك ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻬﻢﺗﺮﯾﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻣﺆﺛﺮ در ﺗﻤﺎﯾﺰ ﺗﺮﮐﯿﺐ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد.

ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﯾﮑﯽ از ﻣﻨﺤﺼﺮﺑﻪ ﻓﺮدﺗﺮﯾﻦ روﯾﺸﮕﺎهﻫﺎي ﺟﻠﮕﻪاي ﺑﻪ وﯾﮋه ﺑﺎ ﺣﻀﻮر ﮔﻮﻧﻪ ﺷﺎﺧﺼﯽ ﻫﻢ ﭼﻮن ﺷﻤﺸﺎد در ﺑﺨﺶ ﺣﺎﺷﯿﻪ ﺟﻨﻮﺑﯽ درﯾﺎي ﺧﺰر در ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻧﻮﺷﻬﺮ واﻗﻊ اﺳﺖ. اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ 35 ﮔﻮﻧﻪ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﺷﺎﻣﻞ 17 ﮔﻮﻧﻪ درﺧﺘﯽ و درﺧﺘﭽﻪاي و 18 ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻠﻔﯽ در ﭘﻬﻨﻪ ﺗﻔﺮﺟﯽ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي آن ﺑﻪ ﺗﻔﮑﯿﮏ ﭘﻬﻨﻪ ﺗﻔﺮﺟﯽ و ﺗﯿﭗ ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺑﺮاي ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي درﺧﺘﯽ و درﺧﺘﭽﻪاي ﺑﻪ ﭘﻬﻨﻪ ﺗﻔﺮج ﮔﺴﺘﺮه ﺟﻨﮕﻞ ﮐﻪ 17 ﮔﻮﻧﻪ ﭼﻮﺑﯽ و 14 ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻠﻔﯽ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﺷﺪ 88%/5 ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي اﯾﻦ ﭘﺎرك در اﯾﻦ ﭘﻬﻨﻪ واﻗﻊ ﺷﺪه اﻧﺪ دو ﺗﯿﭗ ﻟﯿﻠﮑﯽ و ﻣﻤﺮز- ﺷﻤﺸﺎد ازتیپ هاي ﺟﻨﮕﻠﯽ اﯾﻦ ﭘﻬﻨﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ.

و ﭘﻬﻨﻪ ﺗﻔﺮج ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﮐﻪ 9 ﮔﻮﻧﻪ ﭼﻮﺑﯽ و 14 ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻠﻔﯽ ﯾﺎﻓﺖ ﺷﺪ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﭘﻬﻨﻪ دﯾﮕﺮ از ﻏﻨﺎي ﮐﻤﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ. دو ﮔﺮوه ﻣﻤﺮز و ﻣﻤﺮز- ﺷﻤﺸﺎد از ﺗﯿﭗﻫﺎي ﺟﻨﮕﻠﯽ اﯾﻦ ﭘﻬﻨﻪ اﺳﺖ. ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ اﯾﻦ ﭘﺎرك ﯾﮑﯽ از ﮔﻮﻧﻪ ﻧﺎدر و ﻣﻨﺤﺼﺮﺑﻪ ﻓﺮد ﺷﻤﺸﺎد ﺑﺎ ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺑﻮم ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﺧﺎص ﮐﻪ داراي اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﺑﺴﯿﺎر ﺣﺴﺎس و ﺷﮑﻨﻨﺪه اﺳﺖ، ﻣﯿﺮاﺛﯽ ﮔﺮانﺑﻬﺎ ﺑﺮاي ﻧﺴﻞﻫﺎي آﯾﻨﺪه ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد و ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﺣﻔﻆ و ﻧﮕﻬﺪاري ﺑﺮاي ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮد. وﻟﯽ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺣﻀﻮر ﺗﻮرﯾﺴﻢ در اﻓﺰاﯾﺶ ارﺗﻔﺎع ﻫﺮس، ﺳﻮزاﻧﺪن ﺗﻨﻪ، از ﺑﯿﻦ رﻓﺘﻦ ﭘﻮﺷﺶ ﻋﻠﻔﯽ و ﻧﻬﺎل، اﻓﺰاﯾﺶ زﺑﺎﻟﻪ، ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎك و ﮐﺎﻫﺶ وﺣﻮش ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺑﻪ ﺳﺰاﯾﯽ دارد.از ﺳﻮي دﯾﮕﺮ ﻣﺤﺼﻮر ﺷﺪن ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ذﺧﯿﺮﮔﺎه، ﺿﻤﻦ اﻓﺰاﯾﺶ ﭘﻮﺷﺶ ﻋﻠﻔﯽ و ﻧﻬﺎل، در ﮐﺎﻫﺶ ارﺗﻔﺎع ﻫﺮس، ﺳﻮزاﻧﺪن ﺗﻨﻪ درﺧﺘﺎن، زﺑﺎﻟﻪ، ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ ﺧﺎك و اﻓﺰاﯾﺶ وﺣﻮش ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺑﻪ ﺳﺰاﯾﯽ دارد. در ﺗﻨﻮع ﮔﯿﺎﻫﺎن در ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ، ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ (ارﺗﻔﺎع از ﺳﻄﺢ درﯾﺎ، ﺷﯿﺐ و ﺟﻬﺖ داﻣﻨﻪ) ﻣﺆﺛﺮ اﺳﺖ. ﭘﯿﺪاﯾﺶ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺮﺧﻮرد و ﮐﻨﺶ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﻦ ﻋﻨﺎﺻﺮ روﯾﺸﯽ و ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ اﺳﺖ. ﻣﯿﺰان دﺳﺘﺮﺳﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ اﮐﻮﻟﻮژﯾﮏ، ﺗﻐﯿﯿﺮات در ﻧﺨﯿﻂ ﺧﺎك، ﺗﻨﻮع ﺟﺎﻧﻮران ﺧﺎﮐﺰي و ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﺧﺮد اﻗﻠﯿﻢ ﻫﺮ ﻋﺮﺻﻪ ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﻪ ﺗﺮﮐﯿﺐ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ دارد. ﺑﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ و ﻫﻢ ﭼﻮن ﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ، ﺧﺎك، اﻗﻠﯿﻢ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري ﺟﻮاﻣﻊ ﮔﯿﺎﻫﯽ و ﻫﻢﺑﺴﺘﮕﯽ اﯾﻦ ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﭘﯽ ﺑﺮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ازﻧﻈﺮ ﺗﻮﺳﻌﻪ و اﺣﯿﺎي ﺟﻮاﻣﻊ ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ و ﮐﺎرﺑﺮي اﺳﺖ. ﺑﺎ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ و ﮐﺎﻫﺶ ﻣﺴﺎﺣﺖ آنﻫﺎ، اﻧﻘﺮاض ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي ﮔﯿﺎﻫﯽ و ﺟﺎﻧﻮري و رد ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮐﺎﻫﺶ ﺗﻨﻮع  زﯾﺴﺘﯽ در دﻧﯿﺎ ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ. ﻫﺮ ﯾﮏ از ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎ ﻧﻘﺶ ﺣﯿﺎﺗﯽ و اﺳﺎﺳﯽ در زﻧﺠﯿﺮه ﻏﺬاﯾﯽ ﺑﺎزي ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.

5-2-3 ﺣﯿﺎت وﺣﺶ

ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﺟﻨﮕﻞ ﮐﺎري و ﭘﺎركﻫﺎي اداره ﮐﻞ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻧﻮﺷﻬﺮ درﺑﺎره ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي ﺟﺎﻧﻮري ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺑﯿﺎن داﺷﺖ: در اﯾﻦ ﭘﺎرك ﭘﺴﺘﺎﻧﺪاراﻧﯽ ﭼﻮن ﺷُﻮﮐﺎ، ﻣَﺮال، ﺧﺮس ﻗﻬﻮه اي، ﭘﻠﻨﮓ، روﺑﺎه، ﮔﺮﺑﻪ ﺟﻨﮕﻠﯽ، ﮔﺮاز و ﺷﻐﺎل دﯾﺪه ﻣﯽﺷﻮد. ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﮐﯿﺎن دوزﯾﺴﺘﺎﻧﯽ ﭼﻮن ﻏﻮك و وزغ و ﺳﻤﻨﺪر و ﺧﺰﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﭼﻮن اﻧﻮاع ﻣﺎر، از دﯾﮕﺮ ﺟﺎﻧﻮاران ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﻫﺴﺘﻨﺪ.

5-3. ﺑﺤﺚ

ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﻮاﺣﯽ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ و اﮐﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ داﺋﻤﺎً در ﺣﺎل ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺳﺖ و ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ آن ازﻧﻈﺮ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓـﯽ و ﭘﺴﺘﯽ ﺑﻠﻨﺪي ﺗﻔﺎوت زﯾﺎدي ﺑﺎﻫﻢ دارﻧﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺎرﺑﺮي ﺗﻔﺮﯾﺤﯽ و ﮔﺮدﺷﮕﺮي را ﺑﺮ اﺳﺎس وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي آنﻫـﺎ و ﻧﯿـﺎزﻫـﺎي اﺳـﺘﻔﺎده ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آن ﺑﺮرﺳﯽ ﮐﺮد و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ در ﺟﻬﺖ ﮐﻤﺘﺮﯾﻦ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ اﯾﺠﺎد ﮐﺮد. ﺑﻪ ﺟﺰ ﻣﻮارد ﮔﻔﺘﻪ ﺷـﺪه ﺑﺎﯾـﺪ ﺑـﻪ ﺑﺮرﺳـﯽ وﯾﮋﮔﯽ ﮔﺴﻞﻫﺎ و ﺣﺮﯾﻢ آنﻫﺎ در ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪدﻫﯽ دﻗﺖ ﻻزم را ﻣﺒﺬول ﮐﺮد، ﯾـﺎ اﻗـﺪاﻣﺎﺗﯽ ﺟﻬـﺖ ﺳـﺎزﮔﺎري ﺑـﺎ آن اﯾﺠﺎد ﮐﺮد. ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻨﮑﻪ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﯽ در ﮐﻞ از ﻟﻨﺪﻓﺮمﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞﺷﺪه در ﻫﻨﮕﺎم ﻃﺮح ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻧﻮع ﻟﻨـﺪﻓـﺮم و ﻧﻮع ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺘﻔﺎدهﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﻪ ﺧﺎك آن ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﮐﺮد ﺗﺎ در ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺧﺎكرﯾﺰي، ﺧﺎكﺑﺮداري و ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺧﺎك در ﺻـﻮرت ﻟﺰوم ﭘﺮﻫﯿﺰ ﮔﺮدد. در ﮔﺎم ﺑﻌﺪي ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻗﻠﯿﻢ، ﺣﺠﻢ ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽ و وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ و ﺳـﻄﺤﯽ ﻣـﯽﺗﻮاﻧـﺪ اﻣﮑﺎﻧـﺎﺗﯽ ﺟﻬـﺖ ﮐﺎرﺑﺮيﻫﺎي اﮐﻮﺗﻮرﯾﺴﻢ و ﺗﻔﺮج اﯾﺠﺎد ﮐﻨﺪ و در ﮐﻞ از آب ﻫﻮا ﺟﻬﺖ آﺳﺎﯾﺶ ﺣﺮارﺗﯽ، اﯾﺠﺎد ﺧﺮد اﻗﻠﯿﻢ و ﮐﻮران و ﻏﯿـﺮه اﺳـﺘﻔﺎده ﮐﺮد ﺗﺎ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﭘﺎﯾﺪار اﯾﺠﺎد ﮔﺮدد. در آﺧﺮ ﺑﺮاي اﯾﻦﮐﻪ ﻣﮑﺎنﯾﺎﺑﯽ ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻓﻀﺎﻫﺎ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ  ﺗﻮان زﻣﯿﻦ اﻧﺠﺎم ﮔﯿـﺮد ﺑﺎﯾـﺪ ﺑـﻪ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻧﻮع ﺧﺎك و ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪي آن و ﻧﻮع ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ آن ﻓﻀﺎ ﺟﻬﺖ ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖﻣﺤﯿﻄﯽ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﮐﺮد.

  1. ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي

 در ﻋﺼﺮ ﺻﻨﻌﺘﯽ ﺑﺎ اﻓﺰاﯾﺶ ﺟﻤﻌﺖ، ﺑﺎ ﺗﺮاﮐﻢ ﺷﻬﺮي ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼت ﻋﺪﯾﺪي ﻣﻮاﺟﻪ ﻫﺴـﺘﯿﻢ. ﻟـﺬا اﻧﺴـﺎنﻫـﺎ ﺑـﻪ ﺗﻔـﺮج و ﺗﻔـﺮﯾﺢ، رﻓـﻊ ﺧﺴﺘﮕﯽ، ﮔﺬران اوﻗﺎت ﻓﺮاﻏﺖ، ﺗﻤﺪد اﻋﺼﺎب و ﺑﻬﺒﻮد ﺳﻼﻣﺖ روان ﺧﻮد ﻧﯿﺎز ﻣﺒﺮم ﺑﻪ ﭘﺎركﻫﺎي ﺟﻨﮕﻠﯽ دارﻧﺪ. ﺑﻪ ﻫﻤـﯿﻦ واﺳـﻄﻪ ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻣﻬﻢ ﺗﺮﯾﻦ ﻣﻨﺒﻊ ﺗﻔﺮﺟﯽ ﻣﻮرداﺳﺘﻔﺎده اﻓﺮاد ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد. ﮐﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﻨﺎﻃﻖ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن، در اﺛﺮ ﺗﺮاﮐﻢ ﺑﯿﺶازﺣﺪ ﮐﺎرﺑﺮيﻫﺎ و ﺑﺪون ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ ﺗﻮان زﻣﯿﻦ اﺧﺘﻼﻻﺗﯽ در ﺗﻌﺎدل ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺑـﻪ وﺟـﻮد آﻣﺪه اﺳﺖ. ﺑﻪﻣﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﭘﺎﯾﺪاري ﻣﻨﺎﺑﻊ ارزﺷﻤﻨﺪ اﯾﻦ ﻣﻨﺎﻃﻖ، ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ راﻫﮑﺎر اﺳﺘﻔﺎده از آنﻫﺎ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑـﺎ ﺗـﻮان اﮐﻮﻟﻮژﯾـﮏ آنﻫـﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻄﻮرﯾﮑﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﺘﺎﻧﺴﯿﻞﻫﺎي ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺗﻄﺎﺑﻖ آنﻫﺎ ﺑﺎ ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﻫﻢ رﺿﺎﯾﺖ اﺳـﺘﻔﺎدهﮐﻨﻨـﺪﮔﺎن را ﺑـﻪ دﺳـﺖ ﻣﯽآورد و ﻫﻢ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ آن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺣﻔﻆ ﻣﯽﮔﺮدد. ارزﯾﺎﺑﯽ ﺗﻮان زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ و ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﯿﻄﯽ آن اﻋﻢ از اﻗﻠﯿﻢ ﻣﺤﻠﯽ، ﻧﻮع ﺧﺎك، ﺗﻮﭘـﻮﮔﺮاﻓﯽ، ﻣﯿـﺰان ﺑﺎرﻧـﺪﮔﯽ، ﻣﺤـﯿﻂ ﻃﺒﯿﻌـﯽ، ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ، ﺣﯿﺎت وﺣﺶ، ﮐﯿﻔﺖ ﻫﻮا و ﭘﺴﺘﯽ ﺑﻠﻨﺪي ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ در ﺟﺎﻧﻤﺎﯾﯽ ﮐﺎرﺑﺮي ﻓﻌﻠﯽ ﺟﻨﮕﻞ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻮان زﻣﯿﻦ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﺗﺄﺛﯿﺮﮔﺬار ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎي ﺗﻔﺮﺟﯽ ﺑﻬﺘﺮ ﮐﻤﮏ ﺷﺎﯾﺎﻧﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺎﯾﺪ در ﺟﻬﺖ ﺗﻮﺳـﻌﻪ ﭘﺎﯾـﺪار ﺑﺎﺷﺪ.

ﺗﺸﮑﺮ و ﻗﺪرداﻧﯽ

ﻧﮕﺎرﻧﺪﮔﺎن ﺑﺮ ﺧﻮد ﻻزم ﻣﯽ داﻧﻨﺪ از دﮐﺘﺮ ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺳﯿﺪﯾﺎن، ﻓﺎﻃﻤﻪ ﻓﯿﺮوزي، ﻣﻬﺮزاد ﺷﻬﭙﺮﺳﺖ، اﻣﯿﺮ ﺳﺎم ﺳـﻌﺎدﺗﯽ ﮐـﻪ ﻣـﺎ را در اﻧﺠﺎم اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﯾﺎري  ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺻﻤﯿﻤﺎﻧﻪ ﺗﺸﮑﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ.

ﻣﺮاﺟﻊ :

 1- اداره ﮐﻞ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺳﻮاﺣﻞ و ﺑﻨﺎدرِ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻨﺎدر و درﯾﺎﻧﻮردي. (1393)، زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺳﺎﺣﻠﯽ درﯾﺎي ﺧﺰر، دوﻣﯿﻦ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲﻣﻠﯽ ﺳﺎزه، زﻟﺰﻟﻪ و ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ، ﺗﻬﺮان، ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻨﺎدر و درﯾﺎﻧﻮردي.

2- ﺑﺎﺑﺎزاده ﺧﺎﻣﻨﻪ، ص, داﻧﻪ ﮐﺎر، ا, رﯾﺎﺿﯽ، ب, زاﻫﺪي ا, ﻃﺎﻫﺮي، س، ﻓﺮﯾﺪون، م.(1394). ﺗﺤﻠﯿﻞ ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﭘﻬﻨﻪ ﻫﺎي ﺗﻔﺮﺟﯽ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن، ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي ﮔﯿﺎﻫﯽ (زﯾﺴﺖ ﺷﻨﺎﺳﯽ اﯾﺮان)، (486 ،328 – 498).

3- ﺑﺼﯿﺮي، ر. (1382). ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﮐﻮﻟﻮژﯾﮏ ﻣﻨﻄﻘﻪ روﯾﺸﯽ وي ول (Quercus libani oliv)  با تجزیه و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﯿﻄﯽ درمرﯾﻮان، رﺳﺎﻟﻪ دﮐﺘﺮي، داﻧﺸﮑﺪه ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ و ﻋﻠﻮم درﯾﺎﯾﯽ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺪرس. 123 ص.

4- ﺑﺨﺸﯽ, ح, ﻧﻤﯿﺮاﻧﯿﺎن, م, ﻣﺨﺪوم, م, زاﻫﺪي اﻣﯿﺮي, ق. ا. (1391). ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺗﻔﺮج ﺑﺮ زادآوري، ﭘﻮﺷﺶ ﻋﻠﻔﯽ و ﺧﺎك (ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﻧﻮر). ﻧﺸﺮﯾﻪ ﺟﻨﮕﻞ و ﻓﺮآورده ﻫﺎي ﭼﻮب, 3(65), 283-271.

5-ﭘﺎﯾﮕﺎه ﻋﻠﻤﯽ، ﺧﺒﺮي، ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ، ﻣﺪرﯾﺖ ﺷﻬﺮي و ﺷﻮراﻫﺎي اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران،1393.

6- ﺗﻤﺎب، ( 1385 ). ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻠﻔﯿﻖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ﺣﻮزه ﻫﺎي آﺑﺮﯾﺰ درﯾﺎي ﺧﺰر، ﺳﺎزﻣﺎن ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ آب ،ﺗﻬﺮان، اﯾﺮان.

7- ﺗﯿﻤﻮري، س, ﻣﺨﺪوم، م, ﻓﻘﻬﯽ، ج, ﻋﺒﺎس زاده ﺗﻬﺮاﻧﯽ، ن. (1394)  ارزﯾﺎﺑﯽ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺗﺎ ﭘﺎﯾﺪاري اﮐﻮﺳﯿﺴﺘﻢ ﺟﻨﮕﻞ ﺷﻬﺮي (ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ﺳﻮزﻧﯽ ﺑﺮﮔﺎن ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﺮﺧﻪ ﺣﺼﺎر) ، ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ، (122-109 ،612).

8- ﺣﻤﺰه ﭘﻮر, ع, دروﯾﺶ ﺑﺴﻄﺎﻣﯽ, ك, ﺑﺎﻗﺮي, ح, ﻋﻈﯿﻤﯽ, ع, ﻋﯿﻨﻌﻠﯽ, ع, رﻫﻨﻤﺎ, ر (1395). ﺑﺮرﺳﯽ ﺧﻮاص ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ، ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ و ﻣﻮاد ﻣﻐﺬي آبﻫﺎي ﺳﻄﺤﯽ ﺳﻮاﺣﻞ ﺟﻨﻮﺑﯽ درﯾﺎي ﺧﺰر – ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن. ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن درﯾﺎﯾﯽ, 1(11), 52-41.

9_ ﺣﺴﯿﻨﯽ، س. ع. (1374) . ﺑﺮرﺳﯽ ﺟﻮاﻣﻊ ﮔﯿﺎﻫﯽ دﺷﺖ ﻣﯿﺮزا ﺑﺎﯾﻠﻮ وآﻟﻤﻪ ﭘﺎرك ﻣﻠﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن. ﭘﺎﯾﺎن ﻧﺎﻣﻪ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ ارﺷﺪ ﺟﻨﮕﻠﺪاري، داﻧﺸﮑﺪه ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺪرس. 86 ص.

10_ ﺣﺴﯿﻦ زاده، م. م. (1391).  ﺑﺮآورد ارﺗﻔﺎع و دﺑﯽ اوج رواﻧﺎب در وﻗﻮع ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ آﺑﺮاﻫﻪ اي در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﮐﺠﻮر ﻧﻮﺷﻬﺮ-اﻟﺒﺮز ﺷﻤﺎﻟﯽ، ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي ﻓﺮﺳﺎﯾﺶ ﻣﺤﯿﻄﯽ، (15-1 ،)7.

11_ ﺣﯿﺪرزاده, م, ﺟﻌﻔﺮي, و. ا, ﺧﻮﺷﻨﺎم ه (1385).ارزﯾﺎﺑﯽ اﺛﺮات زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﭘﺮوژه ﻫﺎي ﺷﻬﺮي، رﻫﯿﺎﻓﺘﯽ ﺑﻪ ﺳﻮي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار ﺷﻬﺮي، ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ دوﺳﺎﻻﻧﻪ اﻧﺠﻤﻦ ﻣﺘﺨﺼﺼﺎن ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ اﯾﺮان،  اﻧﺠﻤﻦ ﻫﺎي ﻋﻠﻤﯽ.

12_ ﺧﯿﺮي، ه., ﺧﺎدﻣﯽ، س. (1394). ﮐﺎرﺑﺮدﺷﺎﺧﺺGQI در ارزﯾﺎﺑﯽ ﮐﯿﻔﯽ آﺑﺨﻮان ﻧﻮﺷﻬﺮ – ﻧﻮر ازﻧﻈﺮ ﺷﺮب، ﻫﻔﺪﻣﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ اﻧﺠﻤﻦ زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ اﻗﺘﺼﺎدي اﯾﺮان، داﻣﻐﺎن، وزارت ﻋﻠﻮم، ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت و ﻓﻨﺎوري.

13_ ﺧﻮﺷﺪوز ﻣﺎﺳﻮﻟﻪ, ن., ﺑﺎﺑﺎزاده, ط., ﺳﯿﺪﺣﺴﻦ, ن. (2014). ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺪل دراﺳﺘﯿﮏ اﺻﻼح ﺷﺪه ﺑﺮاي ﺗﻌﯿﯿﻦ آﺳﯿﺐﭘﺬﯾﺮي آﺑﺨﻮانﻫﺎي ﺳﺎﺣﻠﯽ. ﻧﺸﺮﯾﻪ ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ آب و ﺧﺎك (ﻋﻠﻤﯽ-ﭘﮋوﻫﺸﯽ), (3), 31-19.

14_ ﺧﺎﻣﺴﯽ, س. ف. (1394). ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار، راﻫﮑﺎري اﺳﺎﺳﯽ اﻣﺎ ﮐﻢ ﺗﺎﺛﯿﺮ ﺑﺮ ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺤﺮان ﻫﺎي زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ، ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﭘﮋوﻫﺶ ﻫﺎي ﻧﻮﯾﻦ در ﻋﻤﺮان، ﻣﻌﻤﺎري و ﺷﻬﺮﺳﺎزي، اﺳﺘﺎﻧﺒﻮل ﺗﺮﮐﯿﻪ.

15_ ﺧﺰاﻋﯽ, ن., آذري, د. ف. (1385) ارزﯾﺎﺑﯽ اﺛﺮات 50 ﺳﺎل رﺷﺪ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺮ ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎي اﺳﺘﺎن ﮔﯿﻼن.، ﻫﻤﺎﯾﺶ ﻣﻠﯽ ارزﯾﺎﺑﯽ اﺛﺮات ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺘﯽ اﯾﺮان، ﺗﻬﺮان.

16_ ﺧﻠﯿﻠﯿﺎن، ص., ﺷﻤﺲاﻟﺪﯾﻨﯽ، ا.(1380)ﺑﺮرﺳﯽ وﺿﻌﯿﺖ ﭘﺎﯾﺪاري ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﺷﻮﻧﺪه (ﺟﻨﮕﻞ و ﻣﺮﺗﻊ) در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اول و دوم ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﭘﮋوﻫﺶ و ﺳﺎزﻧﺪﮔﯽ، (21-19 ،)3.

17_ ذاﮐﺮي ﭘﺎﺷﺎﮐﻼﯾﯽ، م., اﻟﻮاﻧﯽ ﻧﮋاد، س., اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ زاده، ا. (1393). راﺑﻄﻪ ﺗﻨﻮع زﯾﺴﺘﯽ ﮔﯿﺎﻫﺎن ﺑﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻮﭘﻮﮔﺮاﻓﯽ در ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎي ﻏﺮب ﻣﺎزﻧﺪران،(ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ﺟﻨﮕﻞ ﭘﮋوﻫﺸﯽ داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺪرس). ﺑﻮم ﺷﻨﺎﺳﯽ ﮐﺎرﺑﺮدي، (38، 15-1).

18_ رودي، ز., ﺟﻠﯿﻠﻮﻧﺪ، ح.، اﺳﻤﺎﻋﯿﻞ زاده، (1390). اﺛﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﺎﮐﯽ در ﭘﺮاﮐﻨﺶ ﮔﺮوه ﻫﺎي ﺑﻮمﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ذﺧﯿﺮه ﮔﺎه ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺷﻤﺸﺎد ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن. ( ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﺎوري ﭼﻮب و ﺟﻨﮕﻞ) ﻋﻠﻮم ﮐﺸﺎورزي و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ(،1 ،219ﺗﺎ21).

19_ رودي، ز .، ﺟﻠﯿﻠﻮﻧﺪ، ح. ، اﺳﻤﺎﻋﯽ ﻟﺰاده ،ا .،(1391)، ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮔﺮوه ﮔﻮﻧﻪﻫﺎي ﺑﻮمﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﮔﯿﺎﻫﯽ ذﺧﯿﺮه ﮔﺎه ﺷﻤﺸﺎد ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن و ﺑﺮرﺳﯽ ارﺗﺒﺎط آن ﻫﺎ ﺑﺎ وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي ﺧﺎك، ﻣﺠﻠﻪ ﭘﮋوه ﺷﻬﺎي ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﺎوري ﭼﻮب و ﺟﻨﮕﻞ،

( 219).

20_ رﺋﯿﺴﯽ, ع. ا., ﺑﯿﮋﻧﯽ, م.(1395). راﻫﮑﺎرﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﺮاي ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ آﻟﻮدﮔﯽ ﻫﺎي ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ،ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﻣﻠﯽ دﯾﺪه ﺑﺎﻧﯽ آﯾﻨﺪه زﻣﯿﻦ ﺑﺎ ﻣﺤﻮرﯾﺖ آبوﻫﻮا ﮐﺸﺎورزي و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ، ﺗﻬﺮان، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺪرس.

21_  ﺳﺮاﯾﯽ، م. ح., ﻣﻮﯾﺪﻓﺮ، س.(1388). ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﯿﺰان ﭘﺎﯾﺪاري ﺗﻮﺳﻌﻪ در ﺷﻬﺮﻫﺎي ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺧﺸﮏ ﺑﺎ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﻮﻟﻔﻪ ﻫﺎي زﯾﺴﺖ-ﻣﺤﯿﻄﯽ: ﺷﻬﺮ اردﮐﺎن.، ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﻣﺤﯿﻄﯽ (ﻣﺠﻠﻪ ﭘﮋوﻫﺸﯽ ﻋﻠﻮم اﻧﺴﺎﻧﯽ داﻧﺸﮕﺎه اﺻﻔﻬﺎن)، (46-47 ،211).

22_ ﺷﺎﯾﺎن، م., ﻣﺮوي¬ﻣﻬﺎﺟﺮ، م. ر., اﻋﺘﻤﺎد. و., ﺟﻮاﻧﺒﺨﺖ ا.ح., ﻫﻨﺎره ﺧﻠﯿﺎﻧﯽ ج. (1393). زﯾﺎن ﻫﺎي ﭼﺮاي دام در ﺟﻨﮕﻞ ﻫﺎي ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺑﺨﺶ ﭘﺎﺗﻢ ﺟﻨﮕﻞ ﺧﯿﺮود و ﻧﻘﺶ آن در ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﺑﻮم ﺟﻨﮕﻞ، ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﺗﺠﺪﯾﺪ ﺷﻮﻧﺪه، (51، 14-1).

23_ ﺻﻮﻓﯽ ﻣﺮﯾﻮ, ح.،  ﺑﺎﺑﺎﯾﯽ ﮐﻔﺎﮐﯽ, س., اﻋﺘﻤﺎد, وﺣﯿﺪ., اﺣﻤﺪي ﺛﺎﻧﯽ، ن. (1394). ﺑﺮرﺳﯽ اﻣﮑﺎن ﺗﻮﺳﻌﮥ ﮔﺮدﺷﮕﺮي در ﺟﻨﮕﻞ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش ارزﯾﺎﺑﯽ ﭼﻨﺪﻣﻌﯿﺎره و ﺳﺎﻣﺎﻧﮥ اﻃﻼﻋﺎت ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎﯾﯽ. ﻧﺸﺮﯾﻪ ﺟﻨﮕﻞ و ﻓﺮآوردهﻫﺎي ﭼﻮب, (469, 711-701).

24_ ﺻﻼﺣﯽ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ، گ.(1394) ﺗﺤﻠﯿﻞ اﮐﻮﻣﻮزه در روﻧﺪ ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ (ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﻮردي: روﺳﺘﺎي ﺑﺎﻟﻘﻠﻮ، ﺑﺨﺶ ﻧﻮﺑﺮان، ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﺳﺎوه)، ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎ، (157-143 ،1448).

25_ ﺻﺎﻟﺤﯽ، ص., ﭘﺎزوﮐﯽ ﻧﮋاد، ز.(1395). ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ در اﻗﺎﻣﺘﮕﺎه ﻫﺎي ﮔﺮدﺷﮕﺮي (ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ﺷﻬﺮﻫﺎي ﻣﻨﺘﺨﺐ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران)، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪي ﻋﻠﻤﯽ-ﭘﮋوﻫﺸﯽ ﻓﻀﺎي ﺟﻐﺮاﻓﯿﺎﯾﯽ، (226-211 60).

26_ ﻋﻄﺮي، م. 1376 . ﻓﯿﺘﻮﺳﻮﺳﯿﻮﻟﻮژي (جامعه شناسی ﮔﯿﺎﻫﯽ)، اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﻮﺳﺴﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺟﻨﮕﻠﻬﺎ و ﻣﺮاﺗﻊ، 384 ص.

27_ ﻋﺎﻣﺮي, ع. ع., ﭘﻮرﻗﺎﺳﻤﯽ, ح.، ﺷﯿﺮاﻧﯽ,ك. (1395). ﭘﻬﻨﻪ ﺑﻨﺪي ﺣﺴﺎﺳﯿﺖ ﺳﯿﻞ ﮔﯿﺮي ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ ﻧﻮﯾﻦ ﺗﺌﻮري ﺑﯿﺰﯾﻦـ ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺮاﺗﺒﯽ(ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﻣﻮردي: ﺣﻮﺿﮥ آﺑﺨﯿﺰ ﻧﮑﺎ ـ اﺳﺘﺎن ﻣﺎزﻧﺪران). اﮐﻮﻫﯿﺪروﻟﻮژي, 2(4), 462-447.

28_ ﻋﺎدﻟﯽ, ك., ﺟﻠﯿﻠﻮﻧﺪ, ح., ﯾﺨﮑﺸﯽ, ع., ﻓﻼح, ا. (1387). ارزﯾﺎﺑﯽ ﭘﺎﯾﺪاري ﺟﻨﮕﻞ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺟﻨﮕﻞداري ﻋﺸﺎﯾﺮي (ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮلآﺑﺎد ﻟﺮﺳﺘﺎن). ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺟﻨﮕﻞ و ﺻﻨﻮﺑﺮ اﯾﺮان, 116, 23-37.

29_ ﻗﺎﺳﻤﯽ، ا.، ﺷﻤﺸﮑﯽ، ا.، وزارت ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﻣﻌﺎدن ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ و اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻣﻌﺪﻧﯽ ﮐﺸﻮر.

30_  ﻗﺎﺳﻤﯽ, ف., ﺻﺪاﻗﺖ, م .(1355). ﺑﺮرﺳﯽ ﻧﻔﻮذ آب درﯾﺎ در ﺳﻔﺮه آبﻫﺎي زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ دﺷﺘﻬﺎي ﺳﺎﺣﻠﯽ درﯾﺎي ﻣﺎزﻧﺪران. ﻧﺸﺮﯾﻪ داﻧﺸﮑﺪه ﻓﻨﯽ, 0(35).

31_ ﮐﺎﻇﻤﯽ, ج؛ وﻓﺎﺋﯿﺎن، م.، روﺷﻦ ﺿﻤﯿﺮ، م. (1391)، ﺑﺮرﺳﯽ وﯾﮋﮔﯿﻬﺎي ﺧﺎص ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮑﯽ زﻣﯿﻨﻬﺎي ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺷﻤﺎل اﯾﺮان، ﻣﺸﮑﻼت اﺟﺮاﯾﯽ و راﻫﮑﺎرﻫﺎ، دوﻣﯿﻦ ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﻣﻠﯽ ﺳﺎزه، زﻟﺰﻟﻪ و ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ، ﺑﺎﺑﻠﺴﺮ، ﻣﻮﺳﺴﻪ آﻣﻮزش ﻋﺎﻟﯽ ﭘﺮدﯾﺴﺎن.

32_ ﮐﺎﺗﺮﯾﻦ ﻫﯿﮕﯿﻨﺰ ، آن . آر. ﺑﯿﯿﺮ. (2017) . ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰي ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﺮاي ﺗﻮﺳﻌﻪ زﻣﯿﻦ . ﺗﺮﺟﻤﻪ دﮐﺘﺮ ﺳﯿﺪ ﺣﺴﯿﻦ ﺑﺤﺮﯾﻨﯽ و دﮐﺘﺮ ﮐﯿﻮان ﮐﺮﯾﻤﯽ (1396) . ﺗﻬﺮان : اﻧﺘﺸﺎرات داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان.

33_ ﮐﺎوﯾﺎﻧﯽراد، م. (1389). ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻓﻀﺎﯾﯽ ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻣﺤﯿﻄﯽ و ﺑﺤﺮان ﻫﺎي ﺑﻮم ﺷﻨﺎﺳﯽ در اﯾﺮان، ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت راﻫﺒﺮدي، (57-33 ،13)2.

34_ ﮐﺮﯾﻤﯽ, ث. ح., رﯾﺎﺣﯽ, م. ف.(1394).ﺣﻔﻆ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار، ﮐﻨﻔﺮاﻧﺲ ﺟﻬﺎﻧﯽ روﯾﮑﺮدﻫﺎي ﻧﻮﯾﻦ در ﮐﺸﺎورزي و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ در راﺳﺘﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار و ﺗﻮﻟﯿﺪ اﯾﻤﻦ،ﺳﺒﺰوار، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺳﺒﺰوار.

35_ ﮔﺘﻤﯿﺮي, ب؛ ﻋﺎﻟﻢ زاده، ع.، ﺟﻌﻔﺮي ﺷﺎﻟﮑﻮﻫﯽ، ع. (1389). ﭘﻬﻨﻪ ﺑﻨﺪي ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮑﯽ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪي ﺧﺎك در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﺷﻤﺎل ﮔﯿﻼن، ﻣﺎزﻧﺪران،ﮔﻠﺴﺘﺎن ﺑﻪ ﮐﻤﮏ ﺗﺴﺘﻬﺎي درﺟﺎ و آزﻣﺎﯾﺸﮕﺎﻫﯽ، ﭼﻬﺎرﻣﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ و ﻣﮑﺎﻧﯿﮏ ﺧﺎك اﯾﺮان، ﺗﻬﺮان، اﻧﺠﻤﻦ ژﺋﻮﺗﮑﻨﯿﮏ اﯾﺮان.

 36_ ﮔﺴﺘﺎﺳﺐ ﻣﯿﮕﻮﻧﯽ، ح.، ﺷﻤﺲ، ب،. ﺧﺎور ﺑﻬﺎره، ﭼﺸﻤﻪ ﺧﺎور، ب. (1387). ﺑﺮرﺳﯽ آرا و ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺗﻔﺮﺟﯽ ﺑﺎزدﯾﺪﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن. ﻋﻠﻮم ﻣﺤﯿﻄﯽ، (53-43 ،2)6. ﻣﻠﮑﺎن راد، ا.

37_ ﺑﺮرﺳﯽ اﺛﺮات ﻓﺸﺎر ﺗﻮرﯾﺴﻢ روي ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﺟﻨﮕﻞ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﺟﻨﮕﻠﯽ ﭘﺎرك ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن. ﭘﺎﯾﺎن ﻧﺎﻣﻪ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ ارﺷﺪ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﺪرس، ﺗﻬﺮان.

38_ ﻣﺘﻮﻟﯽ، ص.، ﺣﺴﯿﻦزاده، م.، اﺳﻤﺎﻋﯿﻠﯽ، ر.، درﻓﺸﯽ، خ . 1392. ﻣﻘﺎﻟﻪ ارزﯾﺎﺑﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮات ژﺋﻮﻣﺮﻓﻮﻟﻮژﯾﮑﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺳﺎﺣﻠﯽ ﭘﺎرك ﺟﻨﮕﻠﯽ ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺗﺎ ﺳﺮخرود، ﻫﻔﺪﻫﻤﯿﻦ ﻫﻤﺎﯾﺶ اﻧﺠﻤﻦ زﻣﯿﻦﺷﻨﺎﺳﯽ اﯾﺮان، ﺗﻬﺮان، داﻧﺸﮕﺎه ﺑﻬﺸﺘﯽ.

 39_ ﻣﻔﯿﺪي ﭼﻼن، م., ﺑﺎراﻧﯽ، ح., ﻋﺎﺑﺪي، س. ا., ﻣﻌﺘﻤﺪي، ج.، درﺑﺎن آﺳﺘﺎﻧﻪ، ع. (1394). ﺗﺒﯿﯿﻦ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎي ارزﯾﺎﺑﯽ ﭘﺎﯾﺪاري زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ-ﺑﻮمﺷﻨﺎﺧﺘﯽ ﺳﺎﻣﺎن ﻫﺎي ﻋﺮﻓﯽ ﻣﺮﺗﻌﯽ ﺑﺎ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﺮاﺗﻊ ﯾﯿﻼﻗﯽ ﺳﻬﻨﺪ، ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﺮﺗﻊ و ﺑﯿﺎﺑﺎن اﯾﺮان، (324-308 ،)2.

40_ ﻣﻮﻗﺮي، ع.، ﺧﺴﺮوي، م. (1393). ﺑﺮرﺳﯽ راﺑﻄﻪ ﺳﺎﻣﺎﻧﻪ ﮐﻢ ﻓﺸﺎر ﺳﻮداﻧﯽ و ﺑﺎرش دﻫﻢ اردﯾﺒﻬﺸﺖ ﻣﺎه 1383 در اﺳﺘﺎن ﮐﺮﻣﺎﻧﺸﺎه، ﻣﺠﻠﻪ ﻣﺨﺎﻃﺮات ﻣﺤﯿﻂ ﻃﺒﯿﻌﯽ، (80-61 ،3)14.

41_ ﻣﺸﺎري, م.، ﭘﻮرﻓﺘﺢ اﻟﻪ, م. (1391). ﺟﺎﯾﮕﺎه اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻧﯽ در ﺣﻔﻆ ﯾﺎ ﺗﻬﺪﯾﺪ ﻣﻨﺎﺑﻊ زﯾﺴﺖﻣﺤﯿﻄﯽ ﺷﻬﺮ ﺗﻬﺮان. ﻧﻘﺶ ﺟﻬﺎن-ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﻧﻈﺮي و ﻓﻨﺎوري ﻫﺎي ﻧﻮﯾﻦ ﻣﻌﻤﺎري و ﺷﻬﺮﺳﺎزي, (2), 90-79.

42_ ﻣﺠﻠﻪ ﻣﻌﻤﺎ،(1392)، ﺳﻨﮓ، ﺳﻨﮓ، ﺳﻨﮓ، ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن، ﺷﻤﺎره (92).

43_ ﻣﺤﻤﺪي آﺷﻨﺎﻧﯽ، م. ح., ﻣﺤﻤﺪي آﺷﻨﺎﻧﯽ، ع., ﺣﺴﻨﯽ، ا.(1387). ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻓﺮآﯾﻨﺪ ﺗﻄﺒﯿﻘﯽ ارزﯾﺎﺑﯽ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰي ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺟﻬﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭘﺎﯾﺪار روﺳﺘﺎﯾﯽ در اﯾﺮان، روﺳﺘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ، (100-77 ،11)1.

ﻧﻮري، ز., ﻓﻘﻬﯽ، ج., زاﻫﺪي اﻣﯿﺮي، ق. ا., زﺑﯿﺮي، م., رﺣﻤﺎﻧﯽ، ر. (1388) ارزﯾﺎﺑﯽ ﺗﻨﻮع ﮔﻮﻧﻪ ﻫﺎي درﺧﺘﯽ و درﺧﺘﭽﻪ اي و اﺛﺮ آن در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﺎﯾﺪاري ﺟﻨﮕﻞ )ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﻮردي: ﺑﺨﺶ ﭘﺎﺗﻢ ﺟﻨﮕﻞ ﺧﯿﺮود(، ﺟﻨﮕﻞ و ﻓﺮآورده ﻫﺎي ﭼﻮب )ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ اﯾﺮان، (632، 214-201.)

 45_ وﯾﺲﮐﺮﻣﯽ, ز., ﭘﯿﻠﻪور, ب., ﺣﻘﯽزاده, ع. (1398). ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﺄﺛﯿﺮ آﺷﻔﺘﮕﯽ ﺑﺎ ﻣﻨﺸﺄ اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﺗﻐﯿﯿﺮات ﭘﻮﺷﺶ ﮔﯿﺎﻫﯽ و ﺧﺎك ﺟﻨﮕﻞﻫﺎي دارﻣﺎزو اﺳﺘﺎن ﻟﺮﺳﺘﺎن. ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ آﺑﺨﯿﺰ, 1(11), 251-233.

46_ وزارت ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﻣﻌﺎدن ﺳﺎزﻣﺎن زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ و اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻣﻌﺪﻧﯽ ﮐﺸﻮر،1387

47_ ﻫﺎﺷﻤﯽ، م., ﻧﯿﮑﻮدل، م., ﺣﺎﻓﻈﯽ ﻣﻘﺪس، ن., ﺧﺎﻣﻪ ﭼﯿﺎن، م.(1390). ﻣﺪل زﻣﯿﻦ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺳﻮاﺣﻞ ﺑﺎﺧﺘﺮي درﯾﺎي ﺧﺰر، ﻋﻠﻮم زﻣﯿﻦ، (182-22،171)86.

48_ ﯾﺰدﯾﺎن، ف., ﻓﻘﯿﻪ ﻧﺼﯿﺮي، ل., ﮐﯿﺎﭘﺎﺷﺎ، خ. (1391). ﺑﺮرﺳﯽ اﺛﺮات ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺘﯽ ﮔﺮدﺷﮕﺮي ﺑﺮ ﺟﻨﮕﻞ ﻧﻤﮏ آﺑﺮود ﺑﺎ ﮐﺎرﺑﺮد ﻣﺪل ﺗﺨﺮﯾﺐ، ﻣﺠﻠﻪ ﺟﻨﮕﻞ اﯾﺮان، (121-113 ،42).

[49]- Amirnejad, H. and S. Khalilian (2006). Measuring Recreational value of IRAN’s forest Parks

using conditional assessment. Case study: Sysangan forest park-Noshahr. Journal of Natural resources, 59(2): 365-376.

[50]- Blowers, Andrew.(1994). Planning for Sustainable Environmental. A Report by the Town and

Countr Planning.

[51]-Coletta, V., Lombardi, F., Altieri, V., Bombino, G., Marcianò, C., Menguzzato, G., & Marziliano,

  1. A. (2016). Environmental resources conservation through sustainable forest management. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 223, 758-763.

[52] -Du, J., Fang, J., Xu, W., & Shi, P. (2013). Analysis of dry/wet conditions using the standardized

precipitation index and its potential usefulness for drought/flood monitoring in H

[53]-Deal, R. L., Cochran, B., & LaRocco, G. (2012). Bundling of ecosystem services to increase forestland value and enhance sustainable forest management. Forest Policy and Economics, 17, 76-69.

[54]-  JOSEPH E. BOWLES, P. E., S. E. .(1999). Foundation Analysis And Design, Fifth Edition, Mc Graw- Hill Inc

[55]- Hudson, P. G. M. B., Botzen, W. J. W., Kreibich, H., Bubeck, P., & Aerts, J. C. J. H. (2014).

Evaluating the effectiveness of flood damage mitigation measures by the application of propensity score matching. Natural Hazards and Earth System Sciences, 14(7), 1731-1747.

[56]- Hunter, I., & Schuck, A. (2002). Increasing forest growth in Europe—possible causes and implications for sustainable forest management. Plant Biosystems-An International Journal Dealing with all Aspects of Plant Biology, 136(2), 133-141.

[57]- u, M. (2001). Ormanlar ve OrmancÝlÝÛÝmÝz, Forests and Turkish Forestry, Publication of State Planning Organisation, No: 2630, Ankara.

[58] Lee, C. F., Huang, H. I., & Yeh, H. R. (2010). Developing an evaluation model for destination

attractiveness: Sustainable forest recreation tourism in Taiwan. Journal of Sustainable Tourism, 18(6), 811-828.

[59]-Muller-Dombois, D. and Ellenberg, H. (1974). Aim and Methods of vegetation ecology. Wiley, New York, 547p.

[60]- MacDicken, K. G., Sola, P., Hall, J. E., Sabogal, C., Tadoum, M., & de Wasseige, C. (2015). Global progress toward sustainable forest management. Forest Ecology and Management, 352, 47-56.

[61]- Marchi, E., Chung, W., Visser, R., Abbas, D., Nordfjell, T., Mederski, P. S., … & Laschi, A.

(2018). Sustainable Forest Operations (SFO): A new paradigm in a changing world and climate. Science of the Total Environment, 634, 1385-1397.

– [62]Namkoong, G., Boyle, T., El-Kassaby, Y. A., Palmberg-Lerche, C., Eriksson, G., Gregorius, H.

R., … & Young, A. (2002). Criteria and indicators for sustainable forest management: a

[63]- Tağil, S., and Cϋrebal, I. (2005). Remote Sensing and GIS Monitoring of Coastline Change in Altınova Coast,Fırat University Social Sci. J., vol. 15 (2), pp. 51-68.

[64]- Ok, K. (2006). Multiple criteria activity selection for ecotourism planning in Igneada. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 30(2), 153-164.

-[65] Siry, J. P., Cubbage, F. W., & Ahmed, M. R. (2005). Sustainable forest management: global trends and opportunities. Forest policy and Economics, 7(4), 551-561.

ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن ﺳﯽﺳﻨﮕﺎن

مقاله مرتبط

ارسال مقاله و دریافت سرتیفیکیت

اشتراک:

درباره نویسنده

نظرات بسته اند

برچسب‌ها : % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % %
Call Now Button